Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdział1.Dochodynieujawnione–ryshistoryczny
nywanianałożonychnaniegoobowiązkówzwiązanychzsamoobliczeniempodatkudo-
chodowego(...).Równieżniechęćwspółdziałaniapodatnikazorganamipodatkowymi,
wyrażającasięukrywaniemprzedmiotuopodatkowania,niepowinnastanowićprze-
szkodywustaleniurozmiarównależnościdaninowychtegopodatnikaorazwostatecz-
nymzapłaceniupodatku”6.Worzecznictwiepodkreślasię,żeUZobowiązaniepodatkowe
wtymwypadkujest–takjakiwwypadkuprocedurogólnych–następstwempowstania
obowiązkupodatkowegoztytułuuzyskanegoprzezpodatnikadochodupodatkowego.
Opowstaniutegoobowiązkuświadcząponiesioneprzezpodatnikawydatkiorazwartość
zgromadzonegomienia,którestanowiąswegorodzajuformypośredniego»ujawnienia«
dochodupodlegającegoopodatkowaniu.Opodatkowaniedochodówznieujawnionych
źródełprzychodulubdochodównieznajdującychpokryciawujawnionychźródłach
zproceduralnegopunktuwidzeniajestnadzwyczajną,zastępcząiuzupełniającąmetodą
wymiaruzobowiązania,stosowanązamiastopodatkowaniadochodunazasadachogól-
nych”7.
Polskieprzepisyjużwokresiemiędzywojennymznałyinstytucjęopodatkowania
nieujawnionychźródeł8.Wart.92ustawyzdnia15marca1934r.–Ordynacjapodatko-
wa9wskazano,żejeżeliprzywymiarzepodatkudochodowegowładzawymiarowadoj-
dziedoprzekonania,żezebranyprzezniąmateriałfaktycznyniewystarczadoobliczenia
ogólnegodochodu,podlegającegoopodatkowaniu,możeustalićdochódpłatnikana
podstawiezewnętrznychznamion,świadczącychojegopołożeniuekonomicznym.Przy
tejoceniepowinnybyćbranepoduwagęwszczególnościjegowydatkidomoweiosobiste
orazstosunekichdojegoznanychźródełdochodu.Znamionazewnętrznepowinnybyć
szczegółowoprzytoczoneworzeczeniuwładzywymiarowej.
PodobniewokresiePolskiejRzeczypospolitejLudowejdekretzdnia16maja1946r.
opostępowaniupodatkowym10wart.131wskazywał,żewbrakudanychniezbędnych
doustaleniarzeczywistejwysokościdochoduorganfinansowymożeustalićwysokość
dochodupodatnikanapodstawieznamionzewnętrznychświadczącychowydatkach
domowychiosobistychpodatnikaorazojegoogólnympołożeniuekonomicznym.
Równieżustawazdnia16grudnia1972r.opodatkudochodowym11przewidywała
opodatkowanienieujawnionychźródeł–wskazującwart.7,żezaprzychodyzinnych
źródełuważasięm.in.przychodynieznajdującepokryciawujawnionychźródłach,aich
wysokośćustalasięprzyjmujączapodstawęsumęponiesionychwrokupodatkowym
wydatkówiwartośćzgromadzonychwtymrokuzasobówfinansowych,nieznajdujących
pokryciawjużopodatkowanychbądźwolnychodopodatkowaniaźródłachprzychodów
iposiadanychprzedtemzasobachmajątkowych.Opodatkowanienastępowałoprzytym
wedługstawkisankcyjnej,składającejsięjednakzdwóchelementów:
1)podatkuobliczonegowedługskali;
6P.Pietrasz,Opodatkowaniedochodównieujawnionych,Warszawa2007,s.18.
7WyrokTKzdnia18lipca2013r.,SK18/09.
8ZaJ.K.Małecki(red.),Ustawaopodatkudochodowymodosóbfizycznych.Komentarz,Warszawa2003,LEX.
9Dz.U.z1936r.Nr14,poz.134zpóźn.zm.
10Tekstjedn.:Dz.U.z1963r.Nr11,poz.60zpóźn.zm.
11Tekstjedn.:Dz.U.z1989r.Nr27,poz.147zpóźn.zm.
14