Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdziałpierwszy
Grawitacja:przyciąganiepowszechne
Grawitacjadziałanawszystko:nawszystkieformymaterii,awięc
inawszystkieformyenergii,boAlbertEinsteinnauczyłnas,
żesąonetymsamym:E=mc2.Znaczyto,żeZiemia,któraprzyciąga
zarównojabłko,jakiKsiężyc,przyciągarównieżświatło.
Wprzypadkuświatłajesttoefektwzględniesłaby.Widzimygołym
okiemjabłkaspadającezjabłoniiruchKsiężycawokółZiemi,ale
dozarejestrowaniaskutkówdziałaniaziemskiejgrawitacji,ciążenia,
napromieńświatłapotrzebnesączułeprzyrządy.Napisałem
„względnie”słaby,więcnależałobyuściślić,cotoznaczy.Wkońcu
grawitacjaziemskajestwystarczającosilna,by„trzymać”Księżyc
naorbicie,więctakacałkiemsłabaniejest.Zatemsłaba
wporównaniuzczym?Zgrawitacjączego?Odpowiedźbrzmi:słaba
wporównaniuzgrawitacjączarnejdziury,którajesttaksilna,
żemożeświatłouwięzićnazawsze.Nodobrze,alecoróżni
grawitacjęczarnejdziuryodgrawitacjiplanetytakiejjakZiemialub
gwiazdytakiejjakSłońce?Abytozrozumieć,zacznijmyodpoczątku:
ododkryciapowszechnościgrawitacji.Zanimzajmiemysięczarnymi
dziurami,porozmawiajmyojabłkach.
Wedługlegendy,„siedzącwsadzierodzinnegodworku”,jakpisze
CamilleFlammarionwswojej,nigdypopolskuniewydanej,
aszkoda,Astronomiipopularnej,IsaacNewtonodkryłpowszechność
ciążenia,obserwującspadającejabłko.Miałwtedyzrozumieć,żeto,
copowodujespadekjabłka,jesttymsamym,copowodujespadanie
Księżyca:grawitacjauniwersalna.Alezaraz,czyKsiężycspada?
Wyglądaraczejnadobrzezawieszonynasferzeniebieskiej.
Ajednakspada.Wyjaśnijmy,cofizycyrozumiejąprzez
„spadek”.
Naogółterminologiafizycznamaswojeźródłowjęzyku
codziennym,alezdarzasię,żeznaczeniezapożyczonychsłówjest
inneodoryginalnego,albotylkobardziejprecyzyjniezdefiniowane.