Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
„Ekonomista”2020,nr5
http://www.ekonomista.info.pl
662
AdamKoronowski
DominującewekonomiimetodologicznepodstawynegująceznaczenieHreali-
zmu”założeńniesąwspółcześnieprzedmiotemożywionejdebaty1.WedługPal-
leya2(2015,s.5)Hmetodologianiejestprzedmiotemaktywnejdebatyizaintere-
sowania,atosprawia,żeargumentomwskazującymnaaksjologiczneobciążenie
teorii(value-ladentheories)brakpłaszczyzny,naktórejmogłybybyćprzedstawio-
ne”.PonadtowedługPalleyatoHchroniortodoksyjnąmikroekonomięimakro-
ekonomięprzedkrytyką(ł),którawymuszałabyzmianę.Ożywienietejdysku-
sji–niniejszyartykułjestwzamierzeniustosownymprzyczynkiem–jestzatem
niezwykleważnedlaweryfikacjidorobkunaukiekonomiiijejdalszegorozwoju.
Zgodniezopiniąwyrażonąwtymopracowaniurzetelnaocenazałożeńica-
łościdedukcyjnegorozumowaniastanowiącegoteorięjestogromnieważnaipo-
zwalazawczasuwyrazićuzasadnionysceptycyzmwobecteoriibudowanychna
niepoddanychocenie,azatempotencjalniefałszywychpodstawach,niekiedy,jak
wprzypadkufunkcjiCobba–Douglasa,niewolnychodaksjologiczno-ideologicz-
nychkonsekwencji.
1.Epistemologicznerafywekonomii
iaksjologiczno-ideologicznyaspektzałożeń
Ekonomiajestnaukąspołeczną.Taklasyfikacjajestbrzemiennawskutki.
Jakonaukaekonomiastawiasobiezacelobiektywnepoznanieprawdy.Ten
aspektekonomiiwyrażaterminHekonomiapozytywna”wprowadzonydodebaty
ometodologiiekonomiiprzezJohnaNevillaKeynesaw1891roku(Keynes1891).
Będącdyscyplinąnaukowąekonomiapowinnakierowaćsięogólnymiwymogami
formułowanymiwobecmetodologiinaukowej,teoriąnaukiczyteżteoriąpozna-
nia,lub–ujmująctosamoinaczej–epistemologią.Należyjednakzauważyć,że
ekonomiajakonaukaspołecznaróżnisięodnaukścisłych,aprzedmiotjestpo-
znanianietylepodlegaprawom,coprawidłowościom.Modelteoretycznyjestje-
dynieznacznieuproszczonymodzwierciedleniemrzeczywistości,wzamierzeniu
użytecznymwjejpoznaniu,alejegoHprzystawalność”dorzeczywistościgospo-
darczejniejestdoskonała.Wdodatkuprzedmiotpoznanianieustannieewolu-
uje.Stądprostezaleceniametodologiczne,jaknaprzykładzasadafalsyfikacji,
wekonomiiwpraktycenieobowiązująwsposóbbezwzględny.Wkonsekwencji
współistniejąoboksiebiealternatywne,konkurencyjneszkoły,teorieimodele,
aeliminacjachybionychkoncepcjinienastępujewprocesiepoznawaniarzeczy-
wistościwsposóbtakbezwzględny,jakwnaukachścisłych.
1Metodologicznepodstawyekonomii,wtymtakżeznaczeniezałożeń,niewyłączająctychdotyczących
funkcjiprodukcji,wprzeszłościbyłyprzedmiotemożywionychsporów.Obszernąichprezentację,przede
wszystkimwodniesieniudokontrowersjiCambridgekontraCambridge,zawieraHarcourt(1975,wyd.pol-
skie)orazOsiatyński(1978).
2DziękujęRecenzentowipierwszejwersjitegoartykułuzazwróceniemojejuwaginatępublikację,
wcześniejprzezemnieprzeoczoną.