Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
20
Elementyprywatneipublicznewpostępowaniuspornym…
żeńskich,zestosunkówrodzinnych,wsprawachniespornych3.Prawoprywatne
nieoznaczateżcałkowitejibezwzględnejautonomiistron.
Pojęciaprawapublicznegoiprawaprywatnegosąniejasne,tymbardziej
spornejestichrozgraniczenie,anawetzasadnośćdokonywaniatakiegorozgra‑
niczenia.Ponadto,dzielenieinteresównaprywatneipublicznewymagaprzy‑
jęciapewnychzałożeńaksjologicznych,siłąrzeczyzmiennychwzależnościod
przyjętejideologiiczyteżwarunkówpolitycznych4.Autorfundamentalnego
studiumwtymprzedmiocietwierdził,żewyłącznieodprzyjętychzałożeńoce‑
niającychzależyrównieżto,czywalorpublicznoprawnościdziałańwiązanyjest
zespołeczeństwem(ogółem),zpaństwemczyteżjakąkolwiekwładzą,awalor
prywatnoprawnościzjednostką,obywatelem.Wzwiązkuztymwywodził,że
wypowiedziwtenczyinnysposóbodróżniająceprawopubliczneodprywatne‑
goniemającharakterupoznawczego,ajedyniewartościującyiideologiczny5.
Opieraniesięjednakżenawartościachinieuniknionewaspekciespołeczno-
-państwowymprzyjmowaniezałożeńaksjologicznychnieodbieratradycyjnemu,
wywodzonemuzdychotomiiUlpiana,podziałowiprawanapubliczneiprywat‑
neistotnegowymiarupraktycznego.Mimosporów,którenarosływokółdefinio‑
waniadualizmuprawa-począwszyodstarożytnościażpoczasywspółczesne
-atakżezmiennegoprzenikaniasięnaprzestrzenidziejówsferypublicznej
iprywatnej,trudnozaprzeczyćużytecznościtejdychotomii,będącejpodsta‑
wąklasyfikacjizaliczanejdoelementarnychinajdawniejszych6.Zanegowanie
tradycyjnegopodziałuprawa-zwłaszczawRosjiradzieckiej-skutkującezła‑
maniemporazpierwszywświatowychdziejachprawafundamentalnychzasad
prawaprywatnego,nieokazałosięanitrwałe,aniostateczne7.
Silneprzeciwstawienieinteresuindywidualnegodobrupublicznemu,któ‑
renastąpiłowwiekuŚwiatełiRozumu,zwłaszczaweFrancji,będącekon‑
sekwencjąrozwojukierunkówindywidualistycznychzarównowpolityce,jak
3R.DAVID,Prawofrancuskie.Podstawowedane,tłum.K.PIASECKI,przedmowąopa‑
trzyłS.ROZMARyN,Warszawa1965,s.166-168.
4J.NOWACKI,Prawopubliczne-prawoprywatne,Katowice1992,s.66,102.Zob.
teżR.DAVID,Prawofrancuskie…,s.164-168;H.ROT,Problemdychotomiiprawapu-
blicznegoiprywatnego,nPrzeglądPrawaiAdministracji”1976,T.VII,s.9-27;K.SÓJKA-
‑ZIELIŃSKA,„Iuspublicum-iusprivatum”wsystematyceprawaXVIw.,nCzasopismo
Prawno-Historyczne”1985,z.2,2012,s.167-170.
5J.NOWACKI,Prawopubliczne-prawoprywatne…,s.131-132.
6K.SóJKA‑ZIELIŃSKA,„Iuspublicum-iusprivatum”…,s.167-170;R.DAVID,Prawo
francuskie…,s.166-168;M.SAFJAN,Pojęcieisystematykaprawaprywatnego,[w:]System
prawaprywatnego.Prawocywilne-częśćogólna,T.1,wyd.2.,red.M.SAFJAN,Warszawa
2012,s.35;J.GUDOWSKI,Pełnomocnictwoprocesowenatlepodziałuprawanaprywatne
ipubliczne…,s.9.
7A.LITYŃSKI,PrawoRosjiiZSRR1917-1991,czylihistoriawszechzwiązkowegoko-
munistycznegoprawa(bolszewików).Krótkikurs,wyd.2.,Warszawa2012,s.200.Zob.też
K.SóJKA‑ZIELIŃSKA,Drogiibezdrożaprawa…,s.9.