Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Nowypragmatyzmigospodarkaumiaruastrategiekorporacjimiędzynarodowych
13
trwanianaszejcywilizacjiwdługimokresiewynikającezeksploatacjiśrodowiska
naturalnego.Jesttozwiązanezezwiększającąsięgwałtownieliczbąludnościświata
orazzwynikającymiztegokonsekwencjamidlaklimatu.Wśródwiększościnaukow-
cówzajmującychsiętymizagadnieniamipanujekonsensusodnośniedotego,że
nasilającesięzmianyklimatycznemogądoprowadzićcywilizacjęziemskądokresu
istnienia.Pojawiająsięwzwiązkuztymdramatyczneprognozyiostrzeżeniaprzed
konsekwencjamiocieplaniasięklimatu,którestanowiąprzeszkodędlaciągłości
trwaniacywilizacji.Tensposóbrozumowaniaprowadzidownioskuowystępowaniu
zagrożeniaegzystencjalnegodlacywilizacjiziemskiej.
Jednymzpomysłówmającychzaradzićwspomnianymzagrożeniom,przeszko-
domibarieromjestkoncepcjaekonomiiumiaru,którakładzieakcentnaekono-
miczneuwarunkowaniaprzyszłegowzrostuirozwojugospodarczegozjednocze-
snymuwzględnieniemograniczeńprzyrodniczych,środowiskowych,klimatycznych,
technicznych,instytucjonalnych,socjologicznych,politologicznych,prawnychitp.
Rdzeńekonomiiumiarustanowiąrozważanianatematracjonalnościrozpatrywanej
zpunktuwidzeniazarównoindywidualnego(pojedynczegoczłowieka),jakiglobal-
nego(całejcywilizacjiziemskiej).Zdecydowanyprymatprzypisywanyjestjednak
tymdrugim,cowzderzeniuzpodejściemwystępującymwekonomiigłównegonurtu
oznaczaradykalnązmianęsposobumyślenia.
Biorącpoduwagętytułtegorozdziału,wskazanajestwięcwtymmiejscu
syntetycznaprezentacjagłównychideikonstytuującychekonomięumiaru,aletakże
identyfikacjawątpliwościpodnoszonychwzwiązkuzpropozycjamizawartymiwtej
koncepcjiorazewentualnezaproponowaniezmianczyrozszerzeń.
WedługKołodki[2016,s.32]Hekonomiaumiarutodostosowywanierozmiarów
strumieni–ludzkich,naturalnych,finansowychirzeczowych–dowymoguzacho-
waniadynamicznejrównowagi”.Generalniedefinicjętęmożnauznaćzatrafną,ale
jednocześnienatyleogólną,że–przynajmniejnatympoziomieogólności–niejest
wniejnależyciewyeksponowanywąteknadmiernejeksploatacjiśrodowiskaprzez
człowiekaimogącestądwynikaćkonsekwencje.Inaczejrzeczujmując,definicja
taniemaexplicitewpoluwidzeniazagrożeń,októrychwspomnianowcześniej.
Wartoteżzaznaczyć,żepowyższeokreślenieniesiezasobąprzedewszystkimduży
ładunekpostulatywny,natomiastwmniejszymstopniujestprzydatnedoopisu
rzeczywistości,którypowinienbyćpodstawowącechądobrej,adekwatnejdefinicji.
Odpowiadabowiemnapytanie,jakpowinnobyć,aniejakjest.Jestswegorodzaju
ideą,konstruktem,benchmarkiemsłużącymdoewentualnegozestawieniazfaktycz-
niewystępującąrzeczywistościąidoprzeprowadzeniakrytycznejdiagnozydystansu
(luki)międzystanempożądanymafaktycznym.Nasuwasiętutajwniosek,żebyć
może,starającsiępodnieśćwaloryopisowekoncepcjiekonomiiumiaru,należałoby
ukierunkowaćjejwykorzystaniebardziejwstronębadania(diagnozy,konceptuali-
zacji,pomiaru)odchyleńrzeczywistychstanówgospodarkiodwymoguzachowania
dynamicznejrównowagi.
Wkontekściepowyższychuwagwydajesię,żekoncepcjaekonomiiumiaru
bazującanaideirównowagipowinnaraczejzostaćzmodyfikowana.Trzebabowiem
podkreślić,żewspółczesny,realistyczny,rzeczywistystantogospodarkanawarstwia-
jącychsięnierównowag.JakzaznaczająBanaszykiin.[2021],myślącoprzyszłości