Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
62
WładysławSzumowski_Historiamedycynyfilozoficznieujęta
Hindusiumielileczyćzłamaniaizwichnięciakończyn,wyłuszczali
guzy,operowaliprzetoki,wypuszczaliwodęprzypuchliniebrzucha,
usuwalichirurgiczniekamieniezpęcherza,nadewszystkozaśwykony-
walilaparotomię,umielizszywaćjelitaskaleczoneirobilioperacjepla-
styczne.Teostatniebyływczęstymużyciu,ponieważwIndiachzakarę
częstoobcinanonosylubuszy.Wtedyzadaniemchirurgiibyłozrobienie
uszulubsztucznegonosazeskórykarku,czołalubramieniaitp.(oto-
plastyka,rynoplastyka).
Susrutaopisujeszczegółowopomocpołożniczą.Lekarzprzywołany
dorodzącej,choćbynawetrozpoznałnienormalnepołożeniepłodu,po-
winienczasjakiśodczekać,żeby,oilemożności,niewykonywaćsztucz-
nychzabiegów.Gdybytookazałosiędaremne,odmówimodlitwęnad
pewnąilościączystejwodyitępodarodzącej,którająwypije,prosząc
bogówoporódnaturalny.Gdybyitoniepomogło,lekarzpodadozaży-
cialekinaprzyśpieszenieporodu.Jeśliitoniepomoże,wolnolekarzowi
wykonaćrękoczynpołożniczy,tj.wprowadzićpowolirękęnasmarowaną
masłemtopionymitd.Tunastępujeopisrękoczynów.Jeślidzieckojużnie
żyło,wolnobyłowykonaćembriotomię.Nawykonaniecięciacesarskie-
go,któreuchodziłozazabiegbardzoniebezpieczny,musiałapozwolić
władzaorazmążlubojciecrodzącej.
Tenwysokipoziomchirurgiidziwinastymbardziej,żewłaściwie
anatomiabyławIndiachmałouprawianazpowodówreligijnych.Zakazy
staranosięobejśćwtensposób,żezwłokileżałysiedemdniwwodzie,
poczympowłokiskórnezeskrobywano.Terazjużmożnabyłocośzoba-
czyć,amożeikrajać.Oczywiście,prawdziwaanatomianatakimgruncie
powstaćniemogła.AnatomiaHindusów,jakąznamyzpismCharaki
iSusruty,niejestopisemanatomicznym,lecztylkoprostymwyliczeniem
orazbardzonaiwnympodziałemczęściciała.Wedługtejanatomiiciało
ludzkieskładasięz6głównychi56pobocznychczłonków;skóraskłada
sięz6warstw,zmysłówjest5,narządówwewnętrznych15,otworów9;
głównychsiedliskżycia10,głównychskładnikówciała7,nieczystości7;
miejsc,którychskaleczeniejestniebezpieczne,107(np.pachwina,dłoń,
podeszwa);kości360,stawów210,więzadeł900,mięśni500itd.
Jakztegowynika,praktykastaławIndiachznaczniewyżejniżteo-
ria;wmedycyniehinduskiejistniałoprzekonanie,żeteoriajestrównież
potrzebna.flKtojestwykształconytylkoteoretycznie,apraktykiniezna,
niebędziewiedział,comaczynić,gdydostaniepacjenta;lekarz,który
znatylkopraktykę,azteoriinicniewie,niebędziesiętakżecieszył