Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Pytania,jakiedzisiajstawiająCzytelnicy,chcemyczynie,rzutująnasposóbodczytania
dziejówXIXw.
KonstrukcjaizałożeniametodologiczneHistoriipowszechnej.WiekXIXbliskiesątzw.
historiiglobalnej(globalhistory),którawostatnimdziesięcioleciustałasięnajważniejszą,
choćstalejeszczedyskutowaną,propozycjąmetodologicznąhistoriografiiświatowej.
Stawiaonanaszerokie,problemowe,globalneiporównawczeujęcie,słusznieakcen-
tując,żebezrozległejpanoramykomparatystycznejefektybadaństalebędąubogie.
Historiapowszechna.WiekXIXzostałanapisanazmyślągłównieostudentach
idoktorantachhistorii,atakżenaukpolitycznych,stosunkówmiędzynarodowychoraz
nauczycielachhistorykach.Zapewnesięgnądoniejuczniowietrzecichklasliceów
przygotowującysiędomaturyzhistorii.Mogązniejskorzystaćstudenciidoktoranci
studióweuropeistycznych,amerykanistycznych,azjatyckich,prawa,ekonomii,socjolo-
gii,kulturoznawstwa,antropologii,etnologii,leczdlanichbędzietolekturaocharak-
terzepropedeutycznym.Autorbyłbyrad,gdybyksiążkaokazałasięprzydatnawpracy
zawodowejdziennikarzyiciekawadlawszystkichzainteresowanychlosemświata
wXIXstuleciu.Wartowtymmiejscuwspomniećoważnejwskazówcebibliograficznej,
któramożebyćpomocnawlepszymodbiorzetreścipodręcznika.Otóż,wszystkie
podanewnimfakty,zapisnazwisk,pojęćitp.staranosięuzgadniaćznajnowszymi
wydaniamiencyklopediiPWN–wtakimzakresie,wjakimbyłotomożliwe.
Naostatecznąkonstrukcjępodręcznikaistotnywpływmiałsondażprzeprowadzony
wśrodowiskachakademickich,wśródprofesorówidoktorówhistorii,zacowinienem
podziękowanie,któreniniejszymskładam.Sondażpomógłwdostosowaniutreści
podręcznikadoaktualnychprogramówdydaktycznychrealizowanychwuniwersyte-
tachiakademiachpedagogicznych.Zadecydowałotym,żedziejepowszechneXIXw.
zostałyzaprezentowanewjednym,aniewdwóchodrębnychpodręcznikach,jakto
byłowdotychczasobowiązujących,autorstwaMieczysławaŻywczyńskiegoiJanusza
Pajewskiego.
Historiapowszechnatoglobalneprocesy,zjawiskaiwydarzeniadotyczącewielu
narodów.Uznaliśmy,żepowszechnośćłatwiejjestprzedstawić,analizującdługiepro-
cesycywilizacyjneikulturowe.Dlategoksiążkęrozpoczynamyodczęścizatytułowanej
Cywilizacjaopisującejtewątkidziejów,któreumykająpolitycznymcezuromimają
charakterrozciągniętychwczasiezjawisk.NatomiastczęśćzatytułowanaPolityka
zawiera,takjakkinoakcji,zapisszybkichzmianiczęstodramatycznychwydarzeń.
Politykatoniekronikapolityczna,lecznarracjawyjaśniającazjawiskaiproblemy.Dlatego
wtejczęściCzytelnikznajdzierozważanianatematm.in.organizacjipaństwowejizmian
społecznychczyteżzależnościmiędzyreligią,środowiskiemklimatycznymamental-
nością,czylikwestii,którebezpośredniowiązałysięzesprawamipolitycznymiije
warunkowały.
Autorjestświadomy,żepodziałnadwieczęścizostałpodyktowanywzględami
praktycznymi,gdyżwistociedziejecywilizacyjne,jakipolityczne,stanowiącałość
niepodzielną.Wszystkiewątkidziejówsąodsiebiezależne,wszystkienasiebiezachodzą
iwzajemniesiędopełniają,stanowiącdosyćskomplikowanysplotniewyobrażalnejilości
wypadków.DlategoautorrozważałmożliwośćnapisaniaHistoriipowszechnejbezpodziału
naCywilizacjęiPolitykę,jednakostatecznieodtegoodstąpił,gdyżminusytakiego
11