Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.Przedmiotitezabadań
11
bezrefleksyjnieprzejąłswojeantyjudaistyczneprzekonaniazprze-
siąkniętegonimiotoczenia,ajegokoncepcjareligiiżydowskiej
sprowadzasiędokolejnejodsłonynoświeconegoantyjudaizmu”
3
,
właściwegoepoce,dowodzęwtejpracy,żewswojejnegacjijuda-
istycznegokomponentuchrześcijaństwaKantświadomieidzie
npodprąd”:zaostrzamarginalnetendencjewłonieniemiec-
kiegooświeceniaipodnosijedorangireligiozoficznegosystemu.
Filozof,którywykazałsięoryginalnościąnapoluepistemologii
ietyki,woceniejudaizmurównieżnienpozostałdzieckiemswoich
czasów”
4
.MyślreligijnaKantaniestanowiteżnemanacji”poglą-
dówteologówoświeceniowychnakwestięjudaizmu
5
,niewpisuje
sięwówczesnynmainstream”
6
,ajegonjednostronnepotraktowa-
niejudaizmu”niejestzwykłąiteracjąnprzesądówchrześcijańskiej
EuropywXVIIIwieku”
7
.ChristophSchultepopełniazaśniejedną
nieścisłość,twierdząc,żewaugustyńskiejwizjidziejów
judaizmjestzawszeprymitywnymprzedsionkiemchrześcijaństwa,które
wtokuhistoriiprzezwyciężajudaizmisprawia,żegaśnieonwświe-
tlewyższejmoralnościchrześcijaństwa.TaktowyglądauJoachimazFiore,
Woltera,Lessinga,apóźniejuKantaiHegla
8
.
3
Por.B.Stangneth,AntisemitischeundAntijudaistischeMotivebeiImmanuel
Kant?Tatsachen,Meinungen,Ursachen[w:]AntisemitismusbeiKantundanderen
DenkernderAuflärung:prämierteSchrifendeswissenschaflichenPreissausschrei-
bens„AntisemitischeundAntijudaistischeMotivebeiDenkernderAuflärung,
red.H.Gronke,T.Meyer,B.Neisser,Würzburg2001,s.48-49.
4Tamże,s.13.
5
Por.A.Gerdmar,RootsofTeologicalAnti-Semitism:GermanBiblical
InterpretationandtheJews,fromHerderandSemlertoKittelandBultmann,
Leiden2009,s.24.
6Por.A.vonScheliha,KantsDeutungvonJudentumundIslam-Kantin
derDeutungvonJudentumundIslam[w:]Bibelhermeneutikunddogmatische
TeologienachKant,red.H.Matern,A.Heit,E.E.Popkes,Tübingen2016,
s.163.
7J.J.DiCenso,Kant,Religion,andPolitics,NewYork2011,s.263.
8
Ch.Schulte,VonMosesbisMoses.DerjüdischeMendelssohn,Hannover
2021,s.59.