Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
WSTĘP
Procespostępującejracjonalizacjiświataspowodowałjegoodczarowanie
(Entzauberung)1.Człowiekwyszedłzcieniabogówimagii,bystanąćwmiejscu,
wktórymzacząłmiećpoczuciesprawstwa,odpowiedzialnościzaswójlosikontroli
nadotaczającymgoświatem.Takprzynajmniejsądził.Nieutraciłjednakswojego
religijnegorysu.Staletowarzyszącemupragnieniezbawienianapędzałopowstawanie
nowychmitologii.Równolegledoprocesuodczarowaniaświataodbywałsięproces
jegozaczarowywania,tyleżewinnejniżdotychczasodsłonie2.JakpiszeWalterBen-
jamin:brzydkikarzełteologiitylkoukryłsiępodstołem,podczasgdynawidoku
pozostałaracjonalnakukła,udającasamodzielność3.Religiazatemnieznika,aje-
dyniezmieniaswojenlokum”
,nacowskazywałTomasLuckmannwNiewidzialnej
religii4.Jejinstytucjonalnaodsłonacorazczęściejustępujemiejscasamodzielnym
poszukiwaniomsubiektywnegosystemuznaczeńostatecznych,jednakwtymcelu
ludziezaczęliudawaćsiędomiejscjużnietakoczywistychjakkiedyś5.Religia,która
nwychodzi”zeświątyni,nazywanabywamianemduchowości6.
Procesodczarowywaniaświatawiązałsiętakżeznarodzinaminowoczesnego
projektuszkoły,wktórejmurachzaczętokultywowaćprawdęrozdzielonąoddobra.
Jednakpomimopostępującejracjonalizacjiświataibrakuprzyzwolenianamieszanie
sięreligiiznaukąreligijnyrysczłowieka,którywświeckiejodsłonieprzyjmujepostać
duchowości,wciążobecnyjestwszkolnejławceiuniwersyteckiejauli.JamesMofett
pisze:nWiem,żeuniwersytetczuje,żeniepowiniengraćrolilekarzaaniksiędza,
brudzićswoichrąkterapiąaniumysłureligią.Alejeślimaprawdziweżyciestuden-
tówwswoichrękach,tojegoręcejużsąbrudne.Przyszedłczas,żebyintelektualiści
1
M.Weber,Racjonalność,władza,odczarowanie,przeł.M.Holona,WydawnictwoPoznańskie,Po-
znań2004.
2
A.Bielik-Robson,Czyduchowośćponowoczesnajestmożliwa[w:]eadem,Innanowoczesność.Py-
taniaowspółczesnąformułęduchowości,TowarzystwoAutorówiWydawcówPracNaukowych
nUniversitas”
,Kraków2000.
3
W
.Benjamin,Opojęciuhistorii[w:]idem,Aniołhistorii:eseje,szkice,fragmenty,przeł.K.Krze-
mieniowa,H.Orłowski,J.Sikorski,WydawnictwoPoznańskie,Poznań1996.
4
T.Luckmann,Niewidzialnareligia.Problemreligiiwewspółczesnymświecie,przeł.L.Bluszcz,
ZakładWydawniczynNomos”
,Kraków1996.
5
Ibidem.
6
TeviewfromBerlin:AninterviewwithHubertKnoblauch,http://blogs.ssrc.org/tif/2012/10/16/
the-view-from-berlin-an-interview-with-hubert-knoblauch/(dostęp:10.02.2014).