Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Bysshe’egoShelleya
Ozymandyas
,możnauznać
zakomentarzdopowstawaniaiupadkówimperiów.
Wrzeczysamejpoetauchwyciłpoczuciedaremności:
„Więcejnicjużniezostało…/Gdziestąpić,gruz
bezkształtnyoczomsięukaże/Ipiaskibielejące
wpustyniobszarze”[1].Inspiracjądonapisaniatego
wierszabyłazapewneoficjalnainformacja,żeMuzeum
Brytyjskiepozyskałofragmentpomnikapotężnego
RamzesaII(latapanowania1279–1213p.n.e.),
bo„Ozymandias”toczęśćgreckiegotłumaczeniaimienia
przyjętegoprzeztegowładcępowstąpieniunaegipski
tron.Informacjatastanowiłauzasadnionywstęp
dorozmyślańnadniedawnymupadkiemNapoleona
Bonapartegow1815rokuicyklicznymcharakterem
historii,wktórymwojnaniszczywłasneowoceiodziera
zdumy.Poprzedstawicielachromantyzmupokroju
Shelleyamożnasiębyłospodziewaćtakiejopinii
oprocesachiproduktachcywilizacji,awszczególności
omilitaryzmie.
Podejścietojestjednakproblematyczne,gdy
weźmiemypoduwagęwartościwyznawanewepoce
starożytnej.Poleganienasileodzwierciedlałoówczesne
potrzebyipostawy.Pragnieniekontrolowaniaziem,
zasobówiludzimiałopodłożeekonomiczne,aoprócz
tegowynikałozpresjirólspołecznych,hierarchii
iwzorcówmęskości.Ponadtokonfliktwydawałsię
naturalny,koniecznyinieunikniony.Stanowiłczęść
nadprzyrodzonegoporządkuświata,karęzsyłanąprzez
bóstwaiodpowiednikniszczycielskiejmocyżywiołów,
atakżewłaściwyihonorowysposóbrozwiązywania
sporów.
[1]PercyByssheShelley,
Ozymandyas
,tłum.Adam
Asnyk,[w:]
Poezye
,tom3,wybórAdamAsnyk,
Warszawa1898.