Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Kulturowanatura,słabyprofesjonalizm
Więcjadoulęgałki,doberyidobergamoty.
Nanic.Międzymnąigruszkąekwipaże,kraje.
Itakjużbędężyć,zaczarowany.
(Miłosz1984,zob.takżeMiłosz1997,
orazFiut1998oznaczeniutejpolemiki)
9
Jakłatwozauważyć,obarodzajepoetyckichndefinicji”
przedmiotumającechęwspólną:omijająkonsekwentniei5ta-
ranniejegoatrybucjefunkcjonalne,rysyistotnewnaukowym
opisie,wybierającte,któreprzedmiotuzyskujewbezinteresow-
nejestetycznejkontemplacji(Stevens)bądźwhistoryczno-kul-
turowychkonotacjachsłowa,aniejegodenotacyjnejnobiektyw-
ności”(Miłosz).Proponująjednak-wramachtejsamejnowo-
czesnejliterackiejestetyki-skrajnieodmiennerozwiązania.
MiłoszbowiembrawurowoodwracatuStevensowskipunktwi-
dzenia-zfikcjinniewinnegooka”(biorącegownawiaswcześ-
niejsząwiedzę)iopisującegoniejakoodpoczątkunieznanyso-
bieprzedmiot-nafikcjęnnieludzkiego”obserwatorawogrodzie
rzeczywistości,któremupoznaniezarównoistotyrodzajowej
przedmiotu,jakijegounikatowejjednostkowościnieodwracal-
nieprzesłaniająobrazykonkretnychegzemplarzyrozmaitych
gatunkówwkonkretnejczasoprzestrzeni(nbery”,ncukrówki”,
nsapieżanki”,nZatym,nieinnympłotem,ruczaj,okolica”).Po-
zwalająsięoneuchwycićwswejhistorycznej,egzemplarycz-
nejkonkretnościdziękiludzkiejpamięci,wiedzyiwyobraźni,
aprzedewszystkimdziękijęzykowi,którynajwierniejprzecho-
wujekulturowąnaturęrzeczyiludzi.Toteżwtymprzypadku
niepowodzenieprzedsięwzięcia(nNanic.Międzymnąagrusz-
kąekwipaże,kraje”)nietyleskłaniadorezygnacji,codozakwe-
stionowaniatakichposzukiwań.Niemagruszkisamejwsobie,
zdajesięmówićMiłosz,niktnigdyniewidziałngruszkiwogó-
le”-więcistawianieprzedliteraturązadaniauchwyceniata-
kiegonieistniejącegoprzedmiotutoskazywaniejejnapogońza
chimerą,toredukowaniejejdoroliowejnnajwyższejfikcji”.Ist-
niejąoczywiściegruszkiposzczególne,którychzkoleianiję-
zyk,aniintelektniepotrafindosięgnąć”;niestajemynigdynoko