Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Politykamieszkaniowawlatach1944–1989
renówbudowlanych(prawowłasnościczasowej),zaopatrzeniawmateriałybudowla-
ne,wyłączanianowowzniesionychbudynkówspodpublicznejgospodarkilokalami,
wreszciewpostaciulgwzakresiedaninpublicznych.(m.in.zwolnienienapięćlatod
podatkunowychbudynków,lokalimieszkalnychwtychbudynkachodpodatkówod
lokali,wreszciedochodówzichnajmulubużytkowaniaodpodatkudochodowego)12.
Przedmiotemszczególnejregulacjibyłynieruchomościwarszawskie.De-
kretowłasnościiużytkowaniugruntównaobszarzemiastastołecznegoWarszawy
z26października1945r.(DzUnr50,poz.279),znowelizowany11października1946r.
(przepisywprowadzającepraworzeczoweiprawooksięgachwieczystych,DzUnr57,
poz.321)orazzaopatrzonywrozporządzeniewykonawczez27stycznia1948r.(DzUnr
6,poz.43)przekazałwszystkiegruntywWarszawiewgranicachzdniawejściawży-
ciedekretu–tj.21listopada1945r.–nawłasnośćgminy(komunalizacja).Przyznawał
ondotychczasowymwłaścicielom,ichprawnymnastępcomorazosobomichprawa
reprezentującym,będącymwposiadaniugruntówoddanychwzarządiużytkowanie
napodstawieobowiązującychprzepisów,prawodootrzymaniagruntuwwieczystą
dzierżawęzasymbolicznyczynszlubprawadozabudowyzasymbolicznąopłatą,je-
żelikorzystaniezgruntudałosiępogodzićzplanemzabudowy
.Wprzypadkugruntów
osóbprawnych–żądanorównieżzgodnościzzadaniamiustawowymiistatutowymi
tejosoby
.Wrazieniepozostawieniagruntówdotychczasowymwłaścicielom,gmina
zostałazobowiązanadozaoferowaniaimgruntuzamiennegotejsamejwartościalbo
dowypłatyodszkodowania,któreprzysługiwałorównieżzaistniejącenatymgruncie
budynki.Rozporządzeniewykonawczeprzewidziałoobejmowanieprzezgminęgrun-
tówwposiadaniewdrodzeobwieszczeń.Rozwiązanietotłumaczonokoniecznością
umożliwieniaswobodnejalokacjigruntówbezkoniecznościwykupupocenachryn-
kowychorazstworzeniawarunkówdlanatychmiastowegowkroczenianaterenybez
koniecznościoczekiwanianauregulowaniestosunkówprawnych.Dekret–zdaniem
ustawodawcy–miałstwarzaćlegalnepodstawyodbudowyiułatwiaćzaspokajaniepo-
trzebmieszkaniowychludności.Tawłasnośćkomunalnaokazałasięzresztąkategorią
przejściową;zgodniezustawąz20marca1950r.oterenowychorganachjednolitej
władzypaństwowejprzeszłaonanaSkarbPaństwa13.
Wreszciewartowspomnieć,że21lutego1946r.RadaMinistrówRząduJed-
nościNarodowejprzyjęładekretoplanowymzagospodarowaniuprzestrzennym
kraju.Tonoweszerszepojęciemiałozastąpićprzedwojenne–Dplanzabudowania”.
Przewidywanoponadtoporazpierwszysporządzenieplanukrajowego–obokre-
gionalnychimiejscowych.Teostatniemiałybyćuchwalaneprzezradynarodowe
odpowiedniegoszczebla14.
Jakjużwzmiankowałem,wlatach1944–1948przyjętorównieżnowerozwiązania
dotyczącesposobuustalaniaczynszówmieszkaniowych.DekretPKWNokomisjach
mieszkaniowychustaliłkomornewwysokościz1września1939r.;podobnyprzepis
12B.Domosławski,Organizacjał,op.cit.,s.154–156;J.Cegielski,Przełomł,op.cit.,s.29.
13B.Domosławski,Organizacja…,op.cit..,s.153;M.Górski,Problematykawłasności
nieruchomościwarszawskichwokresiePRLiprzemianustrojowych,Toruń2006,s.32–37;
D.Kozłowska,E.Mzyk,GruntywarszawskiewświetleorzecznictwaTrybunałuKonstytu-
cyjnego,SąduNajwyższegoiNaczelnegoSąduAdministracyjnego,ZielonaGóra2000,s.11–
19;T.Markiewicz,Prywatnaodbudował,op.cit.,s.222–224.Zob.również:AAN,KRN,36,
k.26–35,Protokółz3posiedzeniaKomisjiOdbudowyKRN5IX1945.Tamdyskusjanatym
dekretem,wtympropozycjejegorozszerzenianainnemiastazniszczone.
14AAN,URM,5/1100,k.124–130,Dekretzdnia21lutego1946r.oplanowymzagospoda-
rowaniuprzestrzennymkrajuwrazzuzasadnieniem.Ostateczniedekretnosidatę2kwietnia
1946r.(DzUnr16,poz.109).
32