Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
24
PolskadiasporawkrajachbyłegoZSRR
EmigracjazPolskinasiliłasięwlatach80.Sprzyjałytemuudogodnie-
niastwarzanenaZachodziemigrantomiuchodźcomdobystanuwojennego
(tzw.emigracjisolidarnościowej),atakżepogarszającasięsytuacjagospodar-
czakraju.Wyjeżdżaliwówczasgłównieludzimłodziiwykształceni(40%znich
ukończyłoconajmniejszkołęśrednią).Tylkow1981r.ponad1,2mlnPola-
kówodwiedziłokrajeZachodu.Szacujesię,żewostatniejdekadziekomunizmu
(1980-1989)zPRLwyjechałoponad2mlnosób,zczegowiększośćdeklarowała
oficjalnieceleturystyczne,abywrzeczywistościnadłużejzostaćnaZachodzie.
Nasiliłysięteżmigracjeczasoweiwahadłowe.Korzystajączczęściowegootwar-
ciagranic,Polacypodejmowalidrobnyhandelulicznyibazarowyorazsezonową
pracęwpaństwachościennych.Zebranewtedydoświadczenieikapitałfinanso-
wypozwoliłwieluznichstaćsięnapoczątkulat90.pionieraminowejgospodar-
ki(Okólski2009,2011;Stola2010).
Sytuacjamigracyjnakrajuzaczęłasięzmieniaćwrazzupadkiemkomunizmu.
Ruchyludnościpo1989r.dostosowałysiędozmianpolitycznychigospodar-
czych,wefekcieczegozmniejszyłasięliczbawyjazdówdługoterminowych(ponad
12miesięcy),awzrosłaliczbaniepełnych(krótkoterminowych)emigracjizarob-
kowych.Wlatach90.krajopuszczałyosobyzniższymniżdekadęwcześniejpozio-
memwykształcenia.Miałyoneczęstostatusturystówipodejmowały,głównienna
czarno”
,pracęnastanowiskachniewymagającychwysokichkwalifikacji.Dzięki
maksymalizacjiczasupracyzagranicąitransferowaniuznacznejczęścizarob-
kówdoczłonkówrodzinywkrajumigracjetegookresuodegrały,jakponow-
nieargumentujeOkólski(2011),ważnąfunkcjębuforanszokówadaptacyjnych”
transformacjiustrojowej.Dziękizarobionymnawychodźstwiepieniądzomczęść
Polakówmogłaprzetrwaćtenokresiprzygotowaćsiędonowychwarunkówspo-
łeczno-ekonomicznych.
WyraźnącezuręwdziejachwychodźstwazPolskistanowiakcesjadoUE
w2004r.irozłożonanakolejnych7latliberalizacjadostępudounijnychryn-
kówpracydlapolskichpracowników.Emigracjategookresubyłanatyleduża,
żewkrótkimczasiePolacystalisięjednązliczniejszychgrupimigrantówwnsta-
rej”Unii,rywalizującotępozycjęzprzybyszamispozaEuropy.Skalapoakcesyjnej
emigracjijestjednaktrudnadookreślenia.Podynamicznierosnącymodpływie
wlatach2004-2008emigracjawyhamowałapowybuchuglobalnegokryzysugo-
spodarczegow2009r.Począwszyod2013r.,liczbamigrującychPolakówzaczęła
ponownierosnąć,cobyłoefektem,zjednejstrony,zapotrzebowanianapracowni-
kówwwychodzącychzkryzysugospodarkachZachodu,zdrugiejzaś-wciążwy-
sokiegobezrobociawPolsce,zwłaszczawśródosóbmłodych.Wrezultacie,wedle
szacunkówGUS,w2015r.pozakrajemprzebywałoczasowo(powyżej3miesięcy)
2,4mlnpolskichobywateli,zczego2mlnwkrajacheuropejskich,główniewWiel-
kiejBrytanii(720tys.)iNiemczech(655tys.)(GUS2016).