Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
EuropyWschodniej,stalewspółpracującyzrządemfederalnym,miał
prawosądzić,iżkonkurencjazestronyznawcówproblematykizin-
nychpaństwczłonkowskichUniiniejestszczególniesilna.Poprzyję-
ciupaństwEuropyŚrodkowejdoUEpoczucietegokomfortumogło
zostaćwystawionenapewnąpróbę.
Konstatacjataprowadzinasdozagadnieniazwiązanegoze
zmianąsystemową,jakanastąpiławzwiązkuzrozszerzeniemUnii
Europejskiej,wprocesiekształtowaniajejpolitykiwobecwschodnich
sąsiadów.WmiarępostępuintegracjieuropejskiejrosłarolaNiemiec,
takżewzakresiekoordynowaniastanowiskintegrującychsiępaństw
wobecsąsiadówzEuropyŚrodkowejiWschodniej.
ZtegoszczególnegozainteresowaniaNiemiectymregionem
korzystałaprzedewszystkimPolska,Niemcybyłygłównymsprzy-
mierzeńcemWarszawyijejwysiłkówzmierzającychdouzyskania
członkostwawNATOiwUE.Szczególneznaczenieproblematyki
wschodniejwpolitycezagranicznejzjednoczonychNiemiecbyłona-
turalnąkonsekwencjąupadkumuruberlińskiegoiprzezwyciężenia
podziałupaństwaniemieckiego.Zdrugiejstronywynikałotorów-
nieżzfaktu,iżspośródpaństwintegrującychsięparalelniewNATO
iwUERepublikaFederalnaNiemiecbyłapaństwemnajbardziejna
Wschódwysuniętym.Okolicznośćtasprzyjałaewolucjiniemieckiego
sposobumyśleniaopolitycewobeckrajówpołożonychnawschódod
Niemiec.Jegocechącharakterystycznąbyłatradycyjnaskłonnośćdo
używaniapojęcianpolitykawschodnia”jakosynonimuterminunpo-
litykawobecRosji”(względnieZSRR).PoIIwojnieświatowejwRFN
tendencjatabyłaponiekądzrozumiała,wszaktoodtegomocar-
stwawnajwiększymstopniuzależałyszansepowodzeniaprojektów
zjednoczeniapodzielonegokrajuiodzyskaniaprzezNiemcysuwe-
renności.PaństwaEuropyŚrodkowejprzezpięćdziesiątlatbyłyso-
wieckimisatelitami,którychpolitykęzagranicznądeterminowałosta-
nowiskoMoskwy.ZtegopowodutoZSRRbyłjeśliniewyłącznym,to
wkażdymraziezdecydowanienajważniejszympodmiotemnpolityki
wschodniej”większościpaństwświata,awięctakżeRFN.Dospecyfiki
niemieckiejprzyczyniałasięjednakdodatkowotradycjawłasnejszko-
łymyśleniaoOstpolitik,począwszyodBismarcka,przezStresemanna,
skończywszynaAdenauerzeiKohlu,któraniemalzawszedostrzegała
nawschodzieEuropywyłącznieRosję1.
1
WarchiwumInstytutuPolskiegoiMuzeumSikorskiegowLondynienatrafi-
łemostatnionanotatkęnieznanegozimieniaprzedstawicielapolskiejemigracji
wRFN,sporządzonązrozmowyzpolitykiemniemieckim,oznaczonyminicjałem
nR.”
,wdniu20listopada1973r.Autornotatkirelacjonował:n[R.]powiedziałdo-
słownie«wnaszymMSZpanujeduchStressemana»,którybyłantypolskiiwtej
31