Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Instytucjaobywatelskiejinicjatywyustawodawczejwprocesieprzygotowywaniakonstytucji…
1.3.Instytucjaobywatelskiejinicjatywyustawodawczejwprojektachkonstytucji
21
Charakterystykaogólna.Spośródwymienionychwyżejsiedmiuprojektówkon-
stytucjiRP
,wsześciuznich(przywołanychpodnumerami1,2,3,4,6,7)mowa
byłaoinstytucji,którąbędziemyokreślaćzbiorczymterminemHobywatelskaini-
cjatywaustawodawcza”,chociażwsamychprojektachniezawszebyłaonatak
nazywana.Wdwuprojektach–Sen.iobyw.–wprostmowabyłaoHobywatel-
skiejinicjatywieustawodawczej”(art.3ust.2orazart.77ust.2wProj.Sen.,
art.3ust.3wProj.obyw.),przyczymwProj.obyw.wskazano,żeinicjatywa
takamaformęHwnioskuobywatelskiego”(art.67ust.2).Niecopodobniewyglą-
dałotowProj.KPN,wktórymprzewidywanomożliwośćHskierowania”doizby
poselskiejprzezgrupęobywateliHprojektuustawyzwnioskiemojejuchwalenie”
(art.86ust.2).WProj.Prez1mowabyłaoinicjatywieustawodawczejprzysługu-
jącejwyborcom(art.37).WProj.PSL/UPwskazano,żeinicjatywaustawodawcza
mogłabyHbyćpodjęta(ł)przezobywateliwformiepetycji”podpisanejprzez
grupęobywateli,określająctęinstytucjęmianemHinicjatywyludowej”(art.77
ust.2),natomiastwProj.SLD,żewyborcyHmogąprzedłożyćpetycjęwsprawie
uchwaleniaustawy,załączającprojektustawydopetycji”(art.85ust.2).Wydaje
się,żeużytywtychdwuprojektachterminHpetycja”nieokreślałraczejjakiejś
nowejjakościowoinstytucji,araczejodwrotnie–niecoosłabiałrangęustrojową
proponowanejinstytucji,sprowadzającobywateli(wyborców)dorolipetentów
wobecparlamentu.Niezależnieodwskazanychwyżejróżnicterminologicznych,
wdalszychrozważaniachtegofragmentupracybędziemyużywaliumowniejed-
nolitegopojęciaHobywatelskainicjatywaustawodawcza”naokreślenieinstytucji
znanejprzywołanymsześciuprojektom(projektytełączniebędąprzywoływane
jakoHprojektyanalizowane”lubHprojektyrozważane”).
Odnotowaćnależy,iżjedynymprojektem,wktórymnieprzewidywanoinsty-
tucjiobywatelskiejinicjatywyustawodawczej,byłProj.UD.Budziłotouzasad-
nionezdziwienie3,gdyżUniaDemokratyczna,którastarałasięprezentować
społeczeństwujakopartiaopowiadającasięzainstytucjamidemokratycznymi,
zwolenniczkakreowaniaspołeczeństwaobywatelskiego,nieuważałazacelowe
przyznaniegrupieobywatelinowegoważnegoprawa–prawainicjatywyustawo-
dawczej.
WprojektachkonstytucjiRP
,wktórychproponowanowprowadzeniedosys-
temuustrojowegoRPinstytucjiobywatelskiejinicjatywyustawodawczej,postu-
latydotyczącetychsprawprzedstawiałysięwsposóbzróżnicowany,zarówno
odstronynormatywnegoujęcia,jakrównieżpostulowanychtreścitejinstytucji.
RelatywnienajwięcejuwagipoświęconoowejinstytucjiwProj.Sen.–wtrzech
przepisach,kolejnowProj.obyw.–wdwuprzepisach,zaśwpozostałychprojek-
3Por.P
.Uziębło,InicjatywaustawodawczaobywateliwPolscenatlerozwiązańustrojowych
państwobcych,Warszawa2006,s.110.