Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Hermeneutykaierotyka
Romanswtekście
27
Mimowszystkowtekściepragnęautora...
RolandBarthes,Przyjemnośćtekstu
Podpewnymiwzględamikonsekwencjehermeneutykiikonse-
kwencjestrukturalizmu,choćoczywiściezwieluinnychwzględów
nieporównywalne,byłyjednakdosiebiepodobne.Strukturalizmdo-
prowadziłdoradykalnegoodpodmiotowieniahumanistyki-jużna
mocynbrzytwy”deSaussure’a,którego,jakdobrzewiadomo,nieinte-
resowałwogóleużytkownikjęzyka-zostawiającmuewentualnierolę
teoretycznegokonstruktu(apriorycznychwarunkówmożliwościmó-
wienia,komunikowaniaczydekodowaniaznaczeń).XX-wiecznaher-
meneutyka,zkolei,uczyniławszystko,byodsunąćautora-przyznając
mujedyniefunkcjęnautora”-hipotetycznegogwarantapoprawności
odczytaniasensuzdeponowanegowtekście-bezcielesnejibezdusz-
nejfigury,sprowadzanejnajczęściejdomirażuodzyskiwanejcierpli-
wienintencji”.Zarównoaktykomunikowania,jakiaktytwórczeoraz
odpowiadająceimanalizylingwistyczneiaktyinterpretacji,obwa-
rowanekryteriamiskutecznościczy-odpowiednio-poprawności-
osiągnęłydziękitemunaukowąprecyzjęisamowystarczalność.Pre-
cyzyjneschematyprzerodziłysięjednakwcoś,coprzypominałoje-
dynietańceszkieletów,odbywanewprawdziewmajestacieteorii,lecz
-zoczywistychpowodów-nieludzkie.Właśnietoodczłowieczenie
humanistyki,którastałasięmartwądoktryną,posługującąsięconaj-
wyżejnkategoriami”(podmiotu,nadawcy,autoraitp.)-okazałosię
wgruncierzeczynajistotniejszymproblememdlaDerridyiBarthe-
s’a,awefekcie-najgłębsząprzyczynąichtakradykalnychatakówna
strukturalizmihermeneutykę.Stawkąbyławięctunietylesamakry-
tykapojęćstrukturyiznakuczytradycyjnychkoncepcjiinterpreta-
cjiitekstu,alebytakrzec-ponowneuczłowieczeniehumanistyki-
przywróceniejejjużnietylkoprawdziwego,nżywego”podmiotu,lecz
wręcz-osoby.Szczególnieistotnympolemmanewrówkrytycznych
byłatuwłaśnieprzestrzeńlektury-łączącawnierozerwalnymsplocie
piszącegoiczytającego.PrzesłaniezapisanewgestachDerridyiBar-
thes’abyłodobrzewidoczne:poprzezpisanieiczytanie-próbowali
powiedzieć-komunikująsięwkońcuzesobąniestrukturyireguły,
leczludzie.Niepodmioty-kategorie,leczosobyzkrwiikości-czują-
ce,cierpiące,pragnące,kochające-jakkolwiekbanalniebytobrzmia-