Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
18
CZĘŚĆIISztukiplastyczne
PannyzAwinionuPablaPicassaw1907roku(Estreicher,1977,s.35).
OdPanienzAwinionubierzepoczątekprawdziwienowoczesnasztukaeuro-
pejska.ToPannyzAwinionunwyprowadziły”artystów,podążającychdotąd
tłumniejedenzadrugimgłębokimwąwozem,narozległą,jasnąrówninę
ipokazały,jakwielkipotencjałistniejewmalarstwie:możnapójśćwdo-
wolnymkierunku,zawszebędącartystątworzącymprawdziwearcydzieła.
1I1IMalarstwo
Malarstwojestjednąznajstarszychdyscyplinsztukplastycznych.
Najwcześniejszezabytkipowstałykilkadziesiąttysięcylattemu,anajbar-
dziejznanemalowidłaznajdująsięwgrotachAltamiryiLascaux.Jednakże
archeolodzyznajdująznaczniestarszedowodynaistnieniemalarstwawmi-
nionychepokach;wiekodnalezionejpodkoniecubiegłegostuleciawBohe-
mii(Czechy)grudkifarby,którazpewnościąsłużyła-jeśliniedomalowa-
niatonapewnodobarwienia-oceniasięnaokoło250tys.lat(Robinson,
1998).Znanesąteż,pochodzącesprzedsetektysięcylatrytynaskalne,
przedstawiająceznakiabstrakcyjne(liniezygzakowate,faliste,spiralne),
którychznaczeniamożemysięjedyniedomyślać,atakżenegatywowe
odbicia(obmalowania)dłoni4albokonturowewizerunkizwierzątiludzi.
Niewiemy,jakiebyłypoczątkiiczypróczmalarstwairzeźbyupra-
wianojeszczejakieśinnedziedzinytego,cozdzisiejszejperspektywy
nazwalibyśmysztuką.Badaczesąprzekonanijedynieotym,żeniema-
lowanopoto,bydekorowaćjaskiniewizerunkamizwierząt.Malarstwo
zcałąpewnościąpełniłofunkcjeutylitarne.nUtychpierwotnychludzi-
piszeE.H.Gombrich-niemaróżnicymiędzybudowaniematworzeniem
wizerunków,jeślichodzioużyteczność.Ichchatymiałychronićprzed
deszczem,wiatremiblaskiemsłońca,atakżeduchami,którejewywo-
łują.Wizerunkimająchronićprzedinnymipotęgami,któresądlanich
takrealne,jaksiłynatury”(Gombrich,2009,s.40).Malowanowizerun-
kipoto,byzapanowaćnadtymi,którychprzedstawiano.Próczfunkcji
magicznejireligijnejmalarstwomogłotakżesłużyćswoistejwizuali-
zacji:malowidłapokazywałyzwierzętaidealnienadającesiędoupolo-
wania,dziękiczemumyśliwymłatwiejbyłojewypatrzećnaterenieło-
wieckimizastosowaćnajwłaściwsząstrategiępolowaniabezzbędnych
dyskusji.Malowidłaprehistorycznemogłytakżepełnićfunkcjęśrodków
4CuevadelasManos(JaskiniaRąk)wArgentynie(ok.13-9tys.p.n.e.).
Tomala_PLASTYKA.indb18
15.06.202310:45:27