Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
22
MirosławS.Szymański
WzywamoMagnaChartaLibertatis,oprawadziecka.Możeichjestwięcej,jaodszukałem
trzyzasadnicze:
1.Prawodzieckadośmierci.
2.Prawodzieckadodniadzisiejszego.
3.Prawodziecka,bybyłotym,czymjest10i
Prawodzieckadośmiercijestniecoszokującym,boświadomieprzesa-
dzonymżądaniemJanuszaKorczaka,bydzieckuzagwarantowaćprawodo
samookreślaniasię,samodzielnegopoznawaniaświata,niezależności,wol-
ności.TodlategowłaśnieKrólMaciuśPierwszywbrewΠdobrym”radom
swoichdorosłychministrówpodejmujetyleryzykownychprzedsięwzięć,
zdobywającdziękitemunoweicennedoświadczenia.Dzieckojestwolnym
człowiekiemimożeswobodniedecydowaćoswymżyciuiswymciele.Nado-
piekuńczość,niepotrzebneubezwłasnowolnianie,drobiazgowakontrolasą
pogwałceniemtegoprawaiprowadządotego,żedzieci-wimięichrzeko-
megodobra-sąizolowaneodświatadoświadczenia.
Domagającsięprawadzieckadodniadzisiejszego,StaryDoktorpostulo-
wał,abywychowanieniebyłowyłączniezorientowanenaprzyszłość.Ważne
jestbowiemprzedewszystkimto,cojestΠtu”iΠteraz”
,anieto,cobyćmoże
Πtam”iΠkiedyś”będzie.ΠDzisiaj”dzieckaniejestczymśgorszymczymniej
wartościowymodjegoΠjutra”
.Wpracypedagogicznejniewolnopoświęcać
bezresztykonkretnejteraźniejszościnarzecznieokreślonejiodległejprzy-
szłości,niewolnowidziećwdzieckujedynieprzyszłegoczłowieka.
Domagającsięprawadziecka,bybyłotym,czymjest,podkreślał,żedo-
rosłymniewolnożądaćoddziecka,żebybyłolubstałosiętym,czymsąoni
sami.Niewolnopokładaćwnimwłasnychniespełnionychnadzieianista-
wiaćprzednimnierealistycznychwymagań.Wwychowaniubowiemniecho-
dzioto,Πcobyćpowinno,a[oto]-cobyćmoże”
.Każdedzieckomaniezby-
walneprawodoposiadanianietylkodobrych,aleteżizłychcechcharakteru.
Każdedzieckomaprawodoniewiedzy,błędów,niepowodzeń,alerównieżdo
własnościiswychtajemnic.
Pierwszeprawochronićmadzieckoprzedroszczeniamidorosłychdo
panowanianadjegociałem,drugie-przedroszczeniamidorosłychdopano-
wanianadjegoteraźniejszością,trzeciewreszcie-przedroszczeniamido-
rosłychdopanowanianadjegotożsamością.Wewszystkichtychtrzechpra-
wachniecoinaczejrozmieszczonezostałyakcenty,niemniejjednakuzupeł-
niająsięoneiwarunkująwzajemnie.DlategoJanuszKorczakpodsumowałje
wnaczelnyminajważniejszymprawie-wprawiedzieckadoszacunku,któ-
remuw1929rokupoświęciłodrębnąrozprawępodtakimwłaśnietytułem.
ΠTrzebaje[dzieci]poznać,byprzyudzieleniutychprawpopełnićmożliwie
10
JiKorczak,Jakkochaćdziecko.Dzieckowrodzinie…,si50i