Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
12
AndrzejW.Wiśniewski
Obokodpowiedzialnościprzebijającejjakometodakorektyskutków
formalnejodrębnościspółki,pojawiająsięzabiegiinterpretacyjnestoso-
wanewceluwłaściwegoprzypisaniaobowiązkówprawnych.Tego
podziałuwedługposzukiwanegorezultatuniepowinnazacieraćokolicz-
ność,żewramachobukonstrukcjidoskutkuwpostacipominięciaod-
rębnościspółkimogąprowadzićtesameszczegółowenarzędzia,takiejak
rozszerzającawykładniaustawylubumowyczyzarzutobejściazakazu
prawnegolubumownego.Odpowiedzialnośćprzebijającadysponujejed-
nakprzedewszystkimwłasnym,dobrzerozpoznanymzwłaszczawdok-
trynieniemieckiej,zestawemprzesłanekikryteriów,którenaogółnie
pojawiająsięjakonarzędziaprzypisaniainnychniżodpowiedzialność
skutkówprawnych(naprzykładniedokapitalizowanieczytzw.pomiesza-
niesfer)8.
2.3.Zuwaginatematartykułutrzebasięnachwilęzatrzymaćprzy
analiziemiejscapojęcianadużyciaprawawzarysowanejtustruktu-
rze.Zjednejstronywyróżniasięonoswoimstatusemjakoklauzulage-
neralnawynikającazprawastanowionego(art.5k.c.).Zdrugiejstrony,
przyfunkcjonalnymporządkowaniupojęćwramachzaproponowanej
wcześniejkonwencjiterminologicznejnadużycieprawanieznajdujesa-
modzielnego,odrębnegomiejsca.Jestono,obokjużwymienionych,jed-
nymznarzędzi,zapomocąktórychmożnauzasadnićzarównoodpowie-
dzialnośćprzebijającą,jakipomijająceodrębnośćspółkiprzypisanie
określonychobowiązkówprawnych.Zarazemoswoistościkażdegoztych
pozostałychnarzędzistanowito,czyiwjakimstopniujegozastosowanie
wcelukorektyformalnychskutkówodrębnejosobowościprawnejspółki
pozwalawykroczyćpozaprzesłankiiskutkiinstytucjinadużyciaprawa.
2.4.Nadużycieformyprawnejspółkijestwramachprzytoczonej
konwencjirozumianewsposóbszczególniezawężony.Jestonotraktowa-
nejakokonstrukcjazmierzającadorozbudowaniazakazunadużyciapra-
waoprzesłanki,którychnieobejmujeutrwalonaidominującaobecnie
wykładniaart.5k.c.Konstrukcjatakajestwprawiespółekniewątpliwie
potrzebna.Jakwskażęwdalszejanalizie,takwalifikacjanieprzesądza
jednakjeszcze,czynadużycieformyprawnejspółkizostaniewpolskiej
doktrynieskonstruowanejakoelementewolucjiogólnegopojęcianaduży-
ciaprawa,związanejzpewnymrozluźnieniemjegokryteriów,czyteż
jakoodrębna,szczególnainstytucjaprawaspółek,integrującateoretycz-
nieniektórezidentyfikowanewtokurozwojuorzecznictwaprzesłanki
pominięciaodrębnościprawnejspółki.
8Zob.A.Opalski:Prawo…,s.93197;D.Reuter:DieGrenzenderSelbstständig-
keitderjuristischenPerson.In:F.J.Säcker(red.):MünchenerKommentarzumBGB,
s.4191431;K.Schmidt:Gesellschaftsrecht.Köln2002,s.2171246.