Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
24
RozdziałI.Rozwójprocesukarnegojakodziedzinyprawa...
sieporównywanychelementówlNajlepiejsąonewidocznewzestawie-
niusystemów:niemieckiegoifrancuskiegolWskazaneporządkiprawne
wdominującymstopniukształtowałykontynentalnekierunkiitendencje
rozwojoweprocesukarnegolZanalizykomparatystycznejjestgeneralnie
wyłączonysystemanglosaskil
Wtymrozdzialeprzyjmujęperspektywęznaczącychdlapowszechnego
procesukarnegopostacizjegohistoriilBezwybitnychioddanychtejsfe-
rzeosóbniebyłobypostępuidzieł,którepowstałylWybórtych,którzy
mająnajwiększezasługidlatejdyscypliny,opierasięnasubtelnymroz-
różnieniumiędzykategoriątwórcówibadaczylJesttowybórsubiektywny
wczęściwynikającejzkoniecznościprzyjęciaograniczeniatreściowego,
leczpouwzględnieniutegokryteriumobejmujeosobistości,którychudział
wrozwojupolskiegoipowszechnegoprocesukarnegoniepowinienbyć
kwestionowanylGórnąprzyjętągranicątemporalnąjestpołlXXwl
Koniecznewydajesięrównieżprzyjęciepoczątkowejcezurydlawywo-
dówpoświęconychznaczącymizasłużonymdlaprocesukarnegoosoboml
ZasadniczonarzucającymsięwyboremjestXIXwl,którywhistoriografii
zapisałsięwielomaważnymiwydarzeniamiwsferzepolitycznej,społecz-
nej,ekonomicznejiprawnejlWtejepoceproceskarnyzaczętozaliczaćdo
nuczonych”dyscyplinlnNaukowość”prawakarnegomaterialnegozostała
uznanaznaczniewcześniej,aległównypostępwtejdziedzinienaukiprzy-
padanaXVIIIiXIXwl19Ustalająccezuryczasowe,należymiećnauwadze,
żedodziśżyjemycywilizacyjnymdziedzictwemostatnich30latXVIIIwl,
któregointelektualnyrozkwitnastapiłwXIXwl20Dlategookresucharak-
terystycznesątrzypostulatyoświeceniowejmyśliprawnej:legalizm,racjo-
nalizmihumanizm21l
JakpiszeMlJlKelly,XVIIIstuleciebyłoświadkiempierwszegoporusze-
niaświadomościnaukowejwodniesieniudostosowaniaprawakarnego,
19NależyodnotowaćodosobnionygłosElFerriego,którytwierdził,żeprawokarne
niepowinnobyćuważanezasamodzielnąnaukę,leczzarozdziałsocjologiikryminalnej
zewzględunaróżnorodnośćprzestrzeni,któreobejmujeswymzasięgiem,takichjakbio-
logia,psychologia,socjologiaipolityka;zoblAlMolinario,Lesgrandsproblèmesactuels
dudroitpénal,nRevueinternationalededroitcomparé”1949/1-2,Voll1,sl40-41l
20KlSójka-Zielińska,Historiaprawa,Warszawa2015,sl204;SlSalmonowicz,Prawo
karne...,sl24;DlJanicka,Polskamyślprawnokarna...,sl25l
21MlCieślak,Polskieprawokarne...,sl49inl