Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Przyustalaniuznaczeniakonstytucyjnegopojęcianienaruszalnościiniepo-
dzielnościterytoriumnależyzwrócićuwagęnaunormowaniaprawamiędzyna-
rodowego.Wwieluinstrumentachprawamiędzynarodowego,międzyinnymi
wKarcieNarodówZjednoczonych,użytezostałopojęcieintegralnościteryto-
rialnej.Zakaznaruszaniaintegralnościterytorialnejwykluczabezprawnąoku-
pacjęterytoriumlubnabycieterytoriumwdrodzeużyciasiłylubgroźbyjej
użycia.Przyjmujesię,żezakaztenobejmujenietylkoużyciesiłylubgroźbęjej
użycianaterytoriuminnegopaństwa,aleoznaczarównieżnietykalnośćteryto-
riumizakaz82ingerencjiwwewnętrznesprawydanegopaństwa83.Nietykal-
nośćterytoriumwyrażasięmiędzyinnymiwzakaziepodejmowaniaprzezpań-
stwadziałańurzędowychnaterytoriuminnegopaństwabezjegozgody.Zakaz
naruszaniaintegralnościterytorialnejwprawiemiędzynarodowymwyklucza
ponadtopodejmowaniedziałańpopierającychsecesjęokreślonejczęściteryto-
riumokreślonegopaństwa84.
Należyzwrócićuwagę,żeKonstytucjaRPniemożenakładaćobowiązkówna
organyinnychpaństw.Obowiązkitakiewynikająnatomiastznormprawa
międzynarodowego.Konstytucyjnazasadanienaruszalnościiniepodzielności
terytoriumjestadresowanawyłączniedopolskichorganówwładzypublicznej
iwyznaczasposóbkorzystaniaprzezniezeswoichkompetencjinietylko
wstosunkachmiędzynarodowych,alerównieżwstosunkachwewnętrznych.
Polskieorganywładzypublicznejmająwszczególnościobowiązekzapewnić
bezpieczeństwopaństwaiprzeciwdziałaćwszelkimnaruszeniomjegointegral-
nościterytorialnej.Jakwspomnianowyżej,zasadanienaruszalnościterytorium
zakładaimplicitewyłącznezwierzchnictwoterytorialneRzeczpospolitejnad
całymterytoriumpaństwowymwgranicachustalonychwchwiliwejściawży-
cieKonstytucji.Nienaruszalnośćterytoriumoznaczawszczególnościzakaz
sprawowaniawładzyidokonywaniajakichkolwiekczynnościurzędowychprzez
obceorganywładzypublicznejnaterytoriumPolskibezzgodywłaściwychor-
ganówpolskich.Zasadanienaruszalnościterytoriumniewykluczanatomiast
dopuszczeniaprzezpolskieorganywładzypublicznejnapolskimterytorium
działańobcychorganówwładzypublicznej,alenakazujezapobieganietakim
działaniompodejmowanymbezzgodystronypolskiej.
Niepodzielnośćterytoriumwykluczaodłączeniejakiejkolwiekczęściteryto-
riumRzeczpospolitej,zarównowceluutworzeniananiejnowegopaństwa,jak
iwceluprzyłączeniagodoinnegopaństwa.Konstytucjazakładaistnieniepań-
stwawgranicachzastanychprzezprawodawcękonstytucyjnegowchwilijej
ustanowienia85.UstawazasadniczawykluczazatemcesjęterytoriumRzeczpo-
spolitejPolskiej.Niepodzielnośćterytoriumzakładadalejjednośćwładzypu-
blicznejsprawowanejnaterytoriumRzeczpospolitejijednośćsystemuprawne-
gowniejobowiązującego.Niepodzielnośćterytoriumwykluczadzielenieteryto-
riumpaństwowegonaczęścioróżnymstatusieprawnym(natymsamym
82R.Bierzanek,J.Symonides,Prawomiędzynarodowepubliczne,Warszawa2001,s.202.
83C.L.Rozakis,TerritorialIntegrityandPoliticalIndependence,w:EPIL,t.4,s.814.
84D.Alland,Droitinternationalpublic,Paris2000,s.123–124;J.Combacau,S.Sur,Droit
internationalpublic,Paris1999,s.421.
85PodobnieL.Garlicki,Polskieprawokonstytucyjne.Zaryswykładu,Warszawa2000,s.58;
Z.Witkowski,w:Prawokonstytucyjne,red.ZWitkowski,Toruń2000,s.69–70.
36