Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Włańcuchutranslacji:DesiderosusKaspraWilkowskiego
31
Innąprzesłankąwskazującąnato,żeWilkowskimógłposłużyćsiętrans-
lacjąwłoskąSpilldelavidareligiosa,jestsamtytułpolskiegodziełaDeside-
rosusabościeżkadoMiłościBożejidodoskonałościżywotachrześcijańskiego.
Dialogdziwnienabożnyiucieszny,zhiszpańskiegonawłoski,francuski,
niemiecki,niderlandzkiiłacińskijęzyk,ateraznapolskinowoprzełożony.
Napozórreprodukujeontytulaturęłacińskiejedycjiz1583roku,czyli
Desiderius,dialogusverepius,etcumprimisiucundus,deexpeditaadDei
Amoremvia;exHispanicoinItalicum,Gallicum,Germanicum,Belgicum
etLatinumsermonemconversus,acnuncdemumvariiscollatisversioni-
busrecognitus,leczimięgłównegobohateraopowieścialegorycznejzostaje
znaczącozmienioneitowsposóbnieprzystającydopolskiejtradycjijęzy-
kowej.ŁacińskiDesideriuspowinienprzecieżzostaćwprzekładziepolskim
GDezyderyjuszem’lubGDezyderym’,gdyżimiętowtakichwłaśnieformach
występowałowPolsceodczasówśredniowiecza.FormaDesiderosus,nie
jestjednakimieniemświętegochrześcijańskiego(jakuSuriusza),alezostała
utworzonaodwłoskiegoprzymiotnikadesideroso,czyliGchętny’,Gochoczy’.
Coważniejsze,takiewłaśnieimiępojawiasięwtytułachwiększościprze-
kładówwłoskich,począwszyodweneckiejedycjiIlDesideroso,specchio
dellavitareligiosazoficynySegnadelPozzoz1541roku14.Doroku1589,
kiedytoukazałosiępierwszewydanieksiążkiWilkowskiego,wróżnych
weneckichdrukarniachopublikowanodziewięćróżnychedycjikataloń-
skiegodzieła,przyczymjużwwydaniuczwartym(1561)tytułprzybiera
formęIlDesiderosonelqualesicontieneilmododicercareeritrovarela
perfettionedellavitareligiosa.Jakudowodniłwswoimprecyzyjnymstu-
diumPepValsalobre,wszystkietewydaniaweneckiepowtarzajązniewiel-
kimizmianamitłumaczenie,któreporazpierwszyzostałoopublikowane
w1529rokuwNeapolujakoSpecchiodevitareligiosacompostoperuno
devotoobservantereligiosowoficynieAntoniaRothiego.Tłumaczenieto
jestbardzowczesneiwyprzedzanawetpierwszyprzekładkastylijski(Sevilla
1533),wielezatemwskazujenato,żeopartezostałonatekściekatalońskim
15
.
Ukazanie,iżKościółrzymskipapieskiniejestapostolskianiświęty,anijeden,anipowszechny.
PrzytymOdpowiedźnapotwarzyDoktoraWilkowskiego,którymizbórPanaChrystusówzelżyć
iohydzićchce,zmyślającsobieniesprawiedliweprzyczynyswegoniepobożnegoinieporządnego
odstania,[A.Rodecki,Kraków1584],s.162–163.
14Imięgłównegobohaterajakocentralnyelementtytułufunkcjonujewróżnychtłuma-
czeniachiedycjach,począwszyodtrzeciejedycjikastylijskiej(Toledo1536)Tratadollamado
DesseosoyporotronombreEspejodeReligiosos.Zob.A.BoveriFont,DDesiderosus”:ladifusió
polonesał,s.454.
15P
.Valsalobre,„IlDesideroso”:unsuccessoeditorialepermanente.Notesullafortunadel
romanzo„DesitjósoSpilldelavidareligiosa”inItalia,dalCinquecentoall)Ottocento,w:LaCata-
lognainEuropa,l)EuropainCatalogna.Transiti,passaggi,traduzioniAssociazioneitalianadi
studicatalani.AttidelIXCongressointernazionale(Venezia,14–16II2008r.),s.1–14,http://
www.filmod.unina.it/aisc/attive/(dostęp:10.08.2020).