Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
32
MirosławaHanusiewicz-Lavallee
Porównaniepolskiegodziełazjednązestosunkowobliskichchronolo-
gicznieedycjiwłoskichpotwierdzaponadwszelkąwątpliwość,żebyłoono
kompilowanezwykorzystaniemtekstuconajmniejbardzopodobnego16.
MediującpomiędzydwiemawersjamihistoriiDesitjósa,KasperWilkow-
skiwprowadzasegmentacjętekstuidystrybucjętreści,któramaniejako
pogodzićobaprzekazy.Jegodziełozostałowięcpodzielonenatrzyczę-
ści,podobniejakwersjełacińskie(włoskiIlDesiderososkładasięjedynie
zdwóchczęści),leczcałaczęśćtrzeciaodpowiadapodwzględemmaterii
tekstowejwłoskiejParteseconda.PolskiautorzainicjowałCzęśćwtórąswo-
jegodzieławtymsamymmiejscu,wktórymuczyniłtoSuriusz,lecznie
zaakceptowałprzyjętegoprzezniegorozwiązaniakompozycyjnego,które
wyodrębniałoParssecundajakoniewspółmierniekrótką(składającąsię
zrozdziałówDepatientiaorazUtDeuspercreaturascongnoscatur,poświę-
conychwędrówcegłównegoprotagonistyzklasztoruPokorydodomu
MiłościBoga),ipoprawiłjejproporcje,dodającdoniejwszystkierozdziały
łacińskiejParstertia.Ponieważjednakzdecydowaniepreferowałmniejsze
jednostkikompozycyjne,ostateczniewwersjiWilkowskiegoznalazłosię
aż67rozdziałów(niemaltyle,ileworyginalekatalońskim):wczęściIjest
ich20,wczęściII–22,wczęściIIIzaś–25.
Choćliczbarozdziałówwydajesięniemała(wobeczaledwie40łacińskich
i44włoskich),trzebapodkreślić,żepolskiautorwwielumiejscachznacz-
nieskracatłumaczonytekst.Naprzykładcałkowicierezygnujezobecnego
wedycjiłacińskiejrozdziałuII,wktórymPasterzInstruitpastoresetpraela-
tosspiritualesiobjaśniaalegorycznysensswojegostrojuorazrekwizytów.
Tenbrakwydajesięznaczącynietylkodlatego,żeowegorozdziałunie
marównieżwkonsultowanejedycjiwłoskiej,alerównieżztejprzyczyny,
żecałyfragmentpojawiasiędopierowprzekładachczyraczejadaptacjach
kastylijskich17.Jeśli–jakprzekonującoargumentujePepValsalobre–tłu-
maczeniezawartewwydaniachweneckichutrwalaoryginalnąkatalońską
tradycjętekstową,tomożnasądzić,żeWilkowskizatympośrednictwem
uzyskałwpewiensposóbdostępdooryginału18.Wkażdymrazieotwie-
rającajegodziełonarracjaospotkaniugłównegobohaterazPasterzem
pomijaowąkastylijskąinterpolacjęijestwswejprostociezdumiewająco
bliskaoryginalnejwersjikatalońskiej(choćbezwątpieniazasprawąmedia-
cjiinnegojęzyka)19.
16Dlapotrzebniniejszegostudiumwzięłampoduwagęwydanie:IlDesideroso,nelqualesi
contieneilmododicercare,etritrovarelaperfettionedellavitareligiosa,compostoperunoosser-
vantissimoetdivotissimoreligioso,etdinuovocondiligenzariformato,[S.impr.],Venetia1573.
17Por.np.TratadoLlamadoelDesseoso,yporotronombre,Espejodereligiosos,Alfonso
deTerranovayNeyla,Salamanca1580,k.5v–6v.
18P
.Valsalobre,„IlDesideroso”:unsuccessoeditorialepermanenteł,s.10.
19Spilldelavidareligiosa,J.Rosenbach,Barcelona1515,k.aiiijr–[aiiij]v.