Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
13
PraktyczneiteoretyczneprzejawyprzywództwapolitycznegoPrezesaRady
Ministrówwrządzieanalizujęwtrzecimrozdzialeniniejszejpracy.Skupiam
sięwnimm.in.naprocesachmodelującychprzepływpoparciawewnątrzrzą-
dowegodlapremierów.Aspektpraktycznyprzywództwaszefarząduodnosisię
bowiemdosferykształtowaniaprzezniegoskładuosobowegoRadyMinistrów
iuzyskiwaniaprzezniąsejmowegowotumzaufania.Jesttopierwszy,bardzo
ważnydlapremierajakoprzywódcypolitycznegosprawdzianspójnościwięzi
przywódczej,jakązdołałonnawiązaćzparlamentarzystamiorazczłonkami
kierowanegoprzezsiebierządu.Zkoleiwymiarteoretycznyprzywództwa
premierawrządziedotyczyzakresudziałańpremierawobecczłonkówrządu,
którychzastosowaniemożepozytywniealbonegatywniewpłynąćnajegorela-
cjęprzywódczązjegowspółpracownikamiwRadzieMinistrów.Wzakresten
wchodząróżnorodnekompetencjeiinstytucjedziałającepodkierownictwem
szefagabinetu,przypomocyktórychmógłonurzeczywistniaćinteresywłasne
iswoichzwolenników,wzmacniającsweprzywództwopolitycznerównieżpoza
strukturąadministracjirządowej.
PrzywództwopolitycznePrezesaRadyMinistrówwobecpozycjiustrojowo-
politycznejprezydentabadamwrozdzialeczwartym.Regulacjeprawnoustro-
jowe,obowiązującewlatach1989-2015uczyniłyzgłowypaństwapodmiot
predestynowanydoobjęciaprzywództwapolitycznego.Prezydentnależałdo
organówwykonawczychpaństwatakjakRadaMinistrów,którejkierownikiem
byłpremier.Wskutektegowpolskimsystemiepolitycznymwramachegze-
kutywyfunkcjonowałojednocześniedwóchprzywódcówpolitycznych.Każdy
znichposiadałpotencjałwystarczającydotego,bysukcesywnieposzerzać
krągswoichzwolennikówistaćsięprzywódcąpaństwowym.Dlategokwestią
ofundamentalnymznaczeniudlastabilnościpaństwabyłoznalezienietakiej
formuływspółpracymiędzygłowąpaństwaiszefemrządu,któraskłaniałaby
ichdozgodnegodziałaniairedukowałaryzykoichwejściawspory.Mimotego
wokresieod1989do2015r.wystąpiłowieleprzypadkówkonfliktówmiędzy
tymiprzywódcamipolitycznymi.Ichtłembyłarywalizacjaoprymatinstytucjo-
nalnywpaństwie,atakżeowzmocnienieswojegoprzywództwapolitycznego
kosztemkonkurenta.
Treściąpiątegorozdziałujestanalizaprocesówkształtującychrelacjęprzy-
wódcząPrezesaRadyMinistrówzestronnikamispołecznymiorazpróbastypi-
zowaniaprzywództwapolitycznegoposzczególnychpremierów.Jegostruktura
jestdwuczęściowa.Wpierwszejskupiamsięnazagadnieniuprzywództwapoli-
tycznegoPrezesaRadyMinistrówwpercepcjispołecznej,bowiemwstruktu-
rzepoparciawszystkichprzywódcówpolitycznychwpolskimsystemierządów
najliczniejszągrupązwolennikówbyliobywatele.Dlawieluprzywódcówstwo-
rzeniewięzizelektoratembyłonajważniejszymczynnikiemstabilizującymich
pozycjępolityczną.PrezesRadyMinistrówniebyłjednakorganemwybieranym