Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
tutajzasadaalbo–albo,leczpłynneprzejścia;
2)Uzależnienieodciągajednostkęodjejpozostałychzajęć
–chodziouwzględnienienailezagrożeniejestszkodliwedla
jednostkiizmniejszapolejejżyciowejdziałalnościtak,
żezczasemtracionamożliwośćwyboruiprzestajezajmować
sięczymkolwiekinnym;
3)Uzależnienieniejestprzyjemnymdoświadczeniem–sięgasię
pośrodekchemicznyniedlajegowalorówsmakowych,ale
woczekiwaniunaefektyodurzenia,któremajązazadanie
eliminowaćcierpienieżyciowebądźabstynencyjne;
4)Uzależnieniejestniemożnościąwybrania„nierobieniaczegoś”
–niepozostawiamożliwościnapostawębierną,pasywną.
Częśćbadaczy,stojącanagrunciebiologicznymuważa,
żeouzależnieniumożnamówićwyłączniewtedy,gdymamy
doczynieniazezmianaminapoziomiefizjologicznym(błon
komórkowych);zmianytakieniezostałydotejporyudowodnione
przyuzależnieniachniesubstancjalnych(pracoholizm,hazard,
seksoholizmitd.)(por.Cierpiałkowska,2006).Dyskusjanarazie
wydajesięnierozstrzygnięta,choćŚwiatowaOrganizacjaZdrowia
(WHO)zalecarezygnacjęztradycyjnegorozróżnianiauzależnienia
fizycznegoipsychicznego,narzeczpodejścia,wktórym
uzależnienietraktowanejestjakosyndrompsychofizjo-
społeczny,wzórbehawioralny,wktórymbardzotrudnelubwręcz
niemożliwejestodseparowaniewymiarówfizycznego
ipsychicznego(por.Mellibruda,Sobolewska-Mellibruda,2006).
Takiepodejściejestbliskieautorowininiejszegoopracowania.
Jednocześniebrakujedefinicjiodnoszącychsięzarówno
douzależnieńsubstancjalnych,jakiniesubstancjalnych,naogół
tedwiegrupytraktowanesąrozdzielnie(por.Sęk,2005),aautorzy
koncentrująsięraczejnaprecyzowaniudefinicjiszczegółowych
(por.Golińska,2008).Aprzecieżmożnawskazywaćnauniwersalny
charakterwiększościpodstawowychkryteriówuzależnienia,jak
wprzytoczonychujęciuPeele’a,copowinnoskłaniać
doposzukiwaniadefinicjiomaksymalnieszerokimzastosowaniu.
Zatemprzezuzależnienierozumiemutratękontrolinad
zachowaniamipowodującymiszkody(fizyczne,psychologiczne,
rodzinnelubspołeczne)związanezużywaniemodurzających
substancjichemicznychlubwywołaneokreślonymiczynnościamio
charakterzekompulsywnym.Wydajesię,iżwaloremtakiegoujęcia
jestmożliwość„wyprowadzenia”zniegodefinicjiuzależnień