Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
Wstęp
tieraturnajaRossija”
,nNaszSowriemiennik”
,nMołodajaGwardija”
,nJunost”)
tworzylireprezentancidwóchnurtów:nneosłowianofilskiego”
13
-nawiązu-
jącegodorusofilskiejtradycjiświatopoglądowej-oraznneostalinowskie-
go”
14
,któregoprzedstawicielezanajważniejsząwartośćuznaliutrzymanie
dotychczasowegostatusquoorazobronęsystemukomunistycznego.
KrytycyoptującyzazmianamiwprowadzonymiprzezGorbaczowa
kontestowalidotychczasowąsytuacjęwspołeczeństwieipaństwie.Dekla-
rowanyprzeznichzestawwartościbyłwzasadzienieobecnywdebaciepu-
blicznejsprzed1985rokuorazwpisywałsięwkoncepcjęprzemianokresu
pieriestrojki.nDemokraci”swoimipoglądaminawiązywalidotradycjiokcy-
dentalistycznejwrosyjskiejmyślispołeczno-politycznej.ZdaniemErnesta
Wyciszkiewicza:
Okcydentalizmmożnainterpretowaćdwojako.Popierwsze-jakosyno-
nimkażdegoprzejawusympatiidlazachodniegosposobużyciaimyślenia,
dlapanującegotamsystemupolitycznegoigospodarczego.Wtymwypad-
kuniejesttoideologia,leczraczejprozachodniaorientacjaintelektualna.
Podrugie,wwęższymzakresie-okcydentalizmtoprzeciwstawnysłowia-
nofilstwunurtrosyjskiejmyślispołecznejihistoriozoficznejzlatczterdzie-
stychXIXwieku,któregozwolennikamibylim.in.WissarionBieliński,Ty-
moteuszGranowski,KonstantyKawielin15.
Obózliberalnyodwoływałsiędookcydentalizmuzarównopoprzez
prozachodnienastawienie,jakrównieżwsensiekontynuacjiideinurtuinte-
lektualnegozXIXwieku.Zdefiniowanientradycjiokcydentalistycznej”sta-
nowijednakproblemzewzględunaróżnorodnośćpostawwramachsame-
13Terminnneosłowianofile”byłużywanyprzezuczestnikówsporów,posługują
sięnimtakżebadacze.SiergiejKormiłowsłuszniezauważa,żetookreślenieniedo
końcaodpowiadaświatopoglądowymprzekonaniomprzedstawicielitegonurtu.Zob.
С.Кормилов,Идеологическиеиметодологическиеразличияврусскойкритике
1980-хгодов,nВестникМосковскогоуниверситета.Серия9.Филология”2008,nr4,
s.94.Mylącywydźwiękterminunneosłowianofile”sprawia,żeużywamgosporadycznie.
Zpowodów,któreobjaśniamweWstępie,decydujęsięraczejnawykorzystywanie
pojęcianrusofile”lubnkontynuatorzytradycjirusofilskiej”
.
14Tookreśleniewystępujeprzedewszystkimwpracachuczonych.Zob.
np.Б.Менцель,Гражданскаявойнаслов.Российскаялитературнаякритика
периодаперестройки,tłum.Г
.Снежинская,Санкт-Петербург2006,s.111.
Niemieckabadaczkaużywarównieżterminunobóznarodowo-bolszewicki”
.
15E.Wyciszkiewicz,WspółczesnaRosjawobecZachodu,Łódź2003,s.16.