Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
20
Rozdziałpierwszy
Wszczególnościtrzebawziąćpoduwagę,żerządzeniemaobecnieHzakres
szerszyniżsystemwładzpublicznychczynawetsektorpubliczny”iobejmuje
swoimzasięgiemHpodmiotygospodarkirynkowej(corporategovernance)oraz
podmiotysferyspołeczeństwaobywatelskiegowwąskimznaczeniu(civicgover-
nance),adopierowkontekściepowyższychkategoriipodmiotów–instytucje
publiczne(publicgovernance)”12.Dohistoriiodchodziwięc,chociażniebez
oporów,utożsamianierządzeniazrządem(governing)ijegoaktywnością.Dość
powszechniezaczynasięnatomiastmówićozjawiskuwspółrządzenia(gover-
nance)13.WedługdefinicjiBankuŚwiatowego,narządzenieskładająsię:forma
reżimupolitycznego,processprawowaniawładzyorazzarządzaniegospodar-
czymiispołecznymizasobamikrajunarzeczjegorozwoju,atakżezdolność
rządudoprojektowania,formułowaniaiwdrażaniaprogramówpolitycznychoraz
dorealizowaniaprzypisanychmufunkcji.Komisjads.RządzeniaŚwiatowego
(CommissiononGlobalGovernance)podpojęciemrządzeniarozumieHsumę
różnorodnychmetod,jakimijednostkiiinstytucje,publiczneiprywatnezarzą-
dzająwspólnymisprawami”,zwracającrównocześnieuwagęnafakt,żejestto
Hciągłyproces,któryumożliwiauwzględnianiesprzecznychlubzróżnicowanych
interesówipodejmowaniewspólnychdziałań”iżeprocestenobejmujezarów-
noHformalneinstytucjeireżimyuprawnionedoegzekwowaniaposłuszeństwa,
jakinieformalneuzgodnienia,naktóreludzielubinstytucjeudzielilizgody
bądźuznalizazgodnezwłasnyminteresem”14.Jednymzwyzwaństojących
przedbadaczempodejmującympróbęprzeglądowejanalizyrządzeniawPolsce
12
J.Wilkin,Kategoriajakościrządzeniawnaukachspołecznych-zagadnieniametodologiczne,
w:tenże(red.),JakośćrządzeniawPolsce.Jakjąbadać,monitorowaćipoprawiać,Warszawa
2013,s.19inast.;H.Izdebski,Fundamentywspółczesnychpaństw,Warszawa2007,s.69inast.
13
Ztymprocesemwiążąsięcorazliczniejszepróbyinterpretacjiwliteraturzeświatowejistoty
pojęciagovernance.Zob.J.Hausner,B.Jessop,S.Mazur(red.),Governance.Wybórtekstów
klasycznych,Warszawa2016.HausneriMazurmająbezwątpieniarację,zwracającuwagęna
to,żetrudnościzakceptacjązmianpodmiotowychzwiązanychzkształtowaniemsiękoncep-
cjigovernancewynikajątakżezfaktu,iżjejprzyjęciewdużejmierzeoznaczazanegowanie
klasycznej(Weberowskiej)koncepcji,zgodniezktórąHpaństwotozwieńczeniehierarchii,
którejfundamentstanowiąobywatele”,tamżes.354.Trzebasiętakżezgodzićzopinią,że
upowszechnianiezjawiskagovernanceHniejesttrendemlinearnym.Przebijasięprzezkolej-
neinstytucjonalnezakłóceniaikryzysy.Wpływnatenprocesmabardzowieleczynników,
związanychnietylkozesferąpolityki,lecztakżegospodarki,kulturyiaktywnościspołecznej.
Wprzypadkukażdegoznowoczesnychpaństw,któreutrzymujedemokratycznyładkonstytu-
cyjny,prawidłowośćtaujawniasięwspecyficznydlaniegosposób,coodzwierciedla,zjednej
strony,jegokulturowedziedzictwo,azdrugiej–współczesneusytuowaniewrelacjachmię-
dzynarodowych:regionalnych,kontynentalnychiglobalnych”,J.Hausner,Governanceijego
konceptualnepodstawy,w:S.Mazur(red.),Współzarządzaniepubliczne,Warszawa2015,s.18.
14
Zob.R.Carneiro,Zmieniającysiękanonrządzenia:odfunkcjiopiekuńczychdosłużby,w:Rząd
przyszłości.Rządzenie,Warszawa2002,s.126(książkatajestpolskimprzekładempublikacji
GovernmentoftheFuture,OECD2001).