Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.Istotasporuicelpublikacji
31
Toukazuje,żerozumieniekoncepcjibeneficialownershipprzed2019r.oscylowało
główniewokółalokacjidochodudozagranicznegopodatnikadlawłaściwegostoso-
waniaumówoUPO.Sytuacjatazmieniłasiędiametralniedopierood2019r.,odtego
momentumożnazaobserwowaćrozumieniekoncepcjibeneficialownershipprzezor-
ganypodatkowewsposóbantyabuzywny,przyzastosowaniubliżejniedookreślonej
szerokiejanalizyekonomicznejzamiastprecyzyjnejanalizyprawnej.Wzwiązkuztym,
żetakapraktykainterpretacyjnanieistniałaprzed2019r.,możnauznać,żedziałania
organówpodatkowychpodważającestatusrzeczywistegobeneficjentawobecpodmio-
tówpośredniczących,któreotrzymałypłatnościzPolskiwlatach2015-2019,mają
charakterretroaktywny.Anibowiempodatnicy,anipłatnicyniemogliprzewidzieć
negatywnychkonsekwencjipodatkowych,którepojawiłysiędopierokilkalatpóźniej
wwynikuskrajnieodmiennejinterpretacjikoncepcjibeneficialownershipprzezorga-
nypodatkowewPolsce.Powstajezatempytanie,czyniejesttoprzykładstosowania
niezgodnejzKonstytucjąRPwykładniretroaktywnejnaniekorzyśćobywateli(podat-
ników),będącejodpowiednikiemnapoziomiestosowaniaprawazłamaniazasadylex
retrononagitlubteżzasadybezpieczeństwaprawnego7.
Wdużejmierzetakinzwrotakcji”zapewnebyłspowodowanyreformązasadpoboru
WHTwPolscewprowadzoną1.01.2019r.izmodyfikowaną1.01.2022r.8Innymisłowy,
możnapodnosićargument,zgodniezktórymmamydoczynieniaalbozretroaktywną
wykładniąkoncepcjibeneficialownership,albozretroaktywnymstosowaniemprzepi-
sów,któreewidentnienwypełniają”koncepcjębeneficialownershipantyabuzywnymi
kształtamidopierood1.01.2019r.zezmianamiod1.01.2022r.Stosowaniennowejwy-
kładni”wobeckoncepcjibeneficialownership,abstrahującodjejpoprawności9,byłoby
zgodnezKonstytucjąRPtylkojużpodokonanejtransformacjiznaczeniowejtejkon-
cepcji,tj.wobecstanówfaktycznychzaistniałychpo1.01.2019r.10Organypodatkowe
7Oczekiwaniaobywateli,wtympodatników,wynikającezzasadyzaufaniadopaństwaiprawa,dotyczą
nietylkotekstuaktównormatywnych,lecztakże,awpraktycenawetwwiększymstopniu,praktykistosowa-
niaprawaprzezsądyiorganyadministracyjne.Dlategoteżnaochronękonstytucyjnączęstozasługująjedne
idrugieoczekiwania.Zasadanieretroakcjimaznaczenieaksjologiczneimogąjąnaruszyćwszelkiedziałania
władzypaństwowej,tj.nietylkoustawodawczej,lecztakżeegzekutywyijudykatury,uderzającewokreślone
wartości,np.zaufaniaobywateladopaństwaistanowionegoorazstosowanegoprzezniegoprawa.Zob.Ł.Su-
pera,Ochronauzasadnionychoczekiwańawstecznedziałaniewykładniorzeczniczejwprawiecywilnym,War-
szawa2013,s.183-184,http:lldepotuw.ceon.pllhandleliteml275.Por.A.Kozak,GlosadouchwałyTKzdnia
7marca1995r.,W9/94,nPrzeglądSejmowy”1995l3,s.294-298;E.Łętowska,Onauczaniuiopisowejwykład-
niprawa[w:]Teoriaipraktykawykładni,red.P
.Winczorek,Warszawa2005,s.245,246in.
8Zob.infrapkt2.3wprowadzenia.
9Tj.zgodnościzrozumieniemtejkoncepcjiwświetleprawamiędzynarodowego,unijnegoikonsty-
tucyjnego.Zob.infrarozdziały1-4.
10Ustalenietegomomentuprzejściowegowtransformacjiwykładnikoncepcjibeneficialownership
wPolscejestprzykłademdzieleniawykładniwczasie.Tojestrozwiązania,któremapogodzićwystępujące
wsystemieprzeciwstawnezjawiska:potrzebęstabilnościiochronyoczekiwańprzyrównoczesnymrozwoju
liniiorzeczniczej.Por.Ł.Supera,Ochronauzasadnionych…,s.191.Wodniesieniudokoncepcjibeneficial
ownershipdoww.wyznaczeniamomentuprzejściowegoistosowanianowejwykładniprospektywniejed-
nakjakdotądnadalniedoszło.