Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
52
RozdziałI
H[…]chcemiećSenatjakoorgan,którybypochodziłniezwyborówpowszechnych,ato
dlatego,żewyborypowszechnesąwyrazemnastrojówemocjonalnychwspołeczeństwieu[…]
Czynnikrefeksji,czynnikrozsądku,czynnikrozumowyrównieżmusiznaleźćswójwyrazwpań-
stwieuOtóżorganem,którybyreprezentowałtewłaściwości,winienbyćSenatu[…]tudochodzi-
mydozagadnieniaspecjalnegokolegiumwyborczego,którebysięskładałozobywatelibardziej
uświadomionych,zobywatelizasłużonych,którzywykazujączynnązdolnośćdopracynarzecz
dobrazbiorowegouKadrąwyborcówdopierwszegoSenatumająbyćludzie,odznaczeniwwalce
oodzyskanieniepodległości,awięckawalerowieorderuVirtutiMilitariiKrzyżaNiepodległościu
Wnastępstwiewchłanianienowychelementówbędziesiędokonywałowtakichwarunkach,któ-
rewyłączająmożnośćuczynieniaztejinstytucjinarzędziapolitycznegowrękachczynnikówrzą-
dzącychuGodnośćobywatelazasłużonego[…]możebyćnadawanatylkoprzezSenatbezudziału
czynnikówrządzących,atozarównoPrezydentaRzeczypospolitej,jakirządu”150u
SposóbwyłanianiaczłonkówdrugiejIzbyparlamentu151,określonywHte-
zachkonstytucyjnych”152,wywołałniezwykleostrysprzeciwwśródprzedstawi-
cieliposzczególnychklubówikółsejmowychuPosłowiezorganizowaniwKlub
NarodowyzrezygnowaliHwramachprotestu”zudziałuwdyskusjinadtympunk-
temporządkuobrad153uSenat-wocenieZwiązkuParlamentarnegoPolskich
Socjalistów-złożonyzosóbmianowanychprzezPrezydentaorazwybieranych
spośródHorderowiczów”miałstanowićjedenzinstrumentówzapewniających
utrzymaniewładzywrękachHsanacyjnejgrupypolitycznej”154uZkoleiJanSu
Jankowski-posełzramieniaKlubuParlamentarnegoNarodowejPartiiRobot-
niczej(NPR)-stwierdził,żemożliwośćwyłanianianiepełnejliczbysenatorów
przezwąskiegronoHzasłużonych”obywateliświadczyobrakuzaufaniastrony
rządowejdospołeczeństwa155uZdaniemprzedstawicieliKlubuChrześcijańskiej
DemokracjiprojektodawcaHtezkonstytucyjnych”podpozoremgloryfikacjicno-
tyobywatelskiej,jakopodstawyorganizacjiSenatu,Hprzekreślazasługibojowe
żołnierzapolskiegoistawiaponadniegoosobyuorderowanewyłącznienapod-
stawieswobodnegouznaniajednostronnieobsadzonejkapituły”156uWniosek
150
Ibid.,łu19-20u
151
Dyskusjanadsposobemzmianysystemuwyborczegodoparlamentubyłatakżeistot-
nymskładnikiemdebatypublicznejprzeprowadzonejwokresieIIRzeczypospolitejpoprzewrocie
majowymorazelementemrozgrywkipolitycznejwostatnimrokudziałalnościSejmuIkadencjiu
ZobuszerzejuKuKacperski,Ostatniepróbynowelizacjiprawawyborczegodoparlamentuwpracach
KomisjiKonstytucyjnejSejmuIkadencji(1922-1927),HPrzeglądSejmowy”2012,nr1,su75-99u
152
Napisaniespecjalnychtezkonstytucyjnych,będącychnajdokładniejszymodbiciem
projektunowejUstawyzasadniczej,przygotowywanegoprzezgrupęposłówzBBWR,zleciłStani-
sławowiCarowi(przedzbliżającąsięsesjąsejmu)WalerySławek,ówczesnyprzewodniczącyKlubu
ParlamentarnegoBBWRuZobuAuAjnenkiel,HistoriaSejmuPolskiego…,su183uZobutakże:Wytyczne
NowejKonstytucji.MowaPrezesaWaleregoSławkanadorocznymZjeździeLegionistówwWarszawie,
HGospodarzPolski”BezpartyjnyIlustrowanyHTygodnikLudowy”1933,nr33,su3u
153
Sprawozdaniestenograficznez108…,łu22-23u
154
155
156
Ibid.,łu24u
Ibid.,łu38u
Ibid.,łu35-36u