Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.2.SmogwPolsce
Kraków–ciągdalszy.W1984r.kierowanyprzezprofesorówMaciejaNowickiego
iJanaJudęzespółzPolitechnikiWarszawskiejprzeprowadziłobszernyipionierski
programbadańjakościpowietrzawKrakowie.Wartodocenić,żebadaniaprzepro-
wadzonozinicjatywywspomnianegowyżejWydziałuOchronyŚrodowiska.Wwy-
nikutegoprogramusformułowanowniosek:
nStwierdzonokoniecznośćjaknajszybszegowyeliminowaniapalenisk
domowychzeŚródmieściaKrakowajakopodstawowegowarunkurady-
kalnejpoprawystanuatmosferyizmniejszeniazagrożeniazabytków”.
Dziświemy,żenjaknajszybsze”wyeliminowaniepaleniskwKrakowiewwięk-
szościzrealizowanopodługich35latach,aresztakrajujestwłaśnienasamympo-
czątkutejdrogi.Wartoteżdodać,żewśródwnioskówwymienianozaplanowanie
optymalnejkolejnościlikwidacjilokalnychkotłowniipiecówwęglowych,bardzo
pragmatycznyaspekt,któregonieuwzględniająobecneprogramypoprawyjakości
powietrza.
Pomimoproekologicznychhasełtowarzyszącychdemokratycznemuprzełomowi
1989r.twarderealiatransformacjiekonomicznejzepchnęłyjenabardzodaleki
plan.Procesoczyszczaniapowietrzanastępowałpowoliigłówniewwynikuupadku
wysokoemisyjnegoprzemysłuciężkiego.Przyspieszenieobniżaniaemisjiprzemy-
słowychzawdzięczamyprocesowidostosowaniadostandardóweuropejskich.Wza-
kresieemisjizogrzewaniaindywidualnego,drobnejprzedsiębiorczościitransportu
nastąpiłcałkowityzastójanawetwzrostemisji.
Skawinieudałosięw1981r.,alesamKrakówmusiałdługojeszczeznosićgigan-
tyczneemisjepyłówidwutlenkusiarkizestalownimartenowskiejwkombinacie
hutniczym.Technologiatabyłajeszczebardziejprzestarzała,pochodziłabowiem
zXIXstulecia.Decyzjęozamknięciustalownipodjętowpołowie1991r.,awięcdo-
pierowdwalatapoutworzeniurząduniekomunistycznego.Pracownikówstalowni
nieprzekonałyżadneargumentyekologiczne,ajedynieekonomiczne,wskazywane
zresztąprzezpracownikówAGH,żeprzestarzałatechnologiamartenowskadopro-
wadzihutęwkrótcedoupadkufinansowegoitrzebapozostawićjedynieprodukcję
technologiąkonwertorową.
Zpoczątkiemlat90.Krakówuzyskałpomocwograniczaniutakzwanejniskiejemi-
sjizestronyDepartamentuEnergetykiUSA.Zlikwidowanoszereglokalnychkot-
łowniwęglowychirozwiniętosiećciepłowniczą.Modernizowanodużekotłownie
węgloweizmniejszanoichemisję.WkamienicachwścisłymcentrumKrakowa
zainstalowanoponad40kotłówgazowych,likwidująckotłyipiecewęglowe.
WtymsamymokresiewieluwłaścicielinieruchomościwcałejPolscezmieniało
ogrzewaniewęglowenagazowe.Niestetywzrostcengazuspowodował,żepóźniej,
przycałkowitejbiernościpaństwa,nastąpiłaparadoksalnafalaprzywracaniaprze-
starzałejiszkodliwejtechnikiwęglowej.Świadomośćzłegostanupowietrzaistniała,
23