Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Miasto
17
dokrajobrazuijakreagujemynainnychobecnychwprzestrzeniachiichsposób
ogląduidefiniowaniaowychprzestrzeni”
.WprawdzieCampbelliwspółautorzy
posługująsiępojęciemkrajobrazu,którejestszerszeodpojęciamiasta,aleich
sposóbformułowaniaproblemuzawierazarównoodniesieniedoprzestrzeni,jak
idoosóbwniejobecnych.Takainterpretacjajestotyleistotna,żeukierunko-
wujemyślenieomieścienasytuacjękonfrontowaniasięzinnymiwmiejskiej
przestrzenipublicznej.
Podrugie,skoromamydoczynieniazpodsystememspołecznymzłożo-
nymzestrukturydemograficznej,zawodowej,społecznychsieciformalnych
inieformalnychrelacjiuzupełnionychozespółkulturowychwartościcharak-
terystycznychdlamieszkańcówmiasta(Wallis,1977:44),tosamychmiesz-
kańcównależyrozumiećjakoncoświęcej”niżzbiórstatystyczny-jednostki
zamieszkującewydzielonepodwzględemprawnymterytorium.Problemem
jestjednakzdefiniowaniesformułowaniancoświęcej”
.PawełRybicki,kolejny
zklasykówzwiązanychznurtemkulturalistycznym,omieszkańcachmiasta
piszewkategoriachzbiorowościspołecznej.Posiadaonacechywspólne:po-
zarolniczycharakterpracyzróżnicowanywobrębiewieluzawodów,gęstość
zaludnieniaorazzabudowywmieściepołączonązrolątechnikimaterialnej,
aletakżeliczneelementyróżnicująceposzczególnemiejskiezbiorowości,jak
liczebność,pochodzenie,składspołeczny(strukturęludności)(Rybicki,1979:
605-616).Rybicki,podobniejakGeorgSimmel(1975:513-531),dostrzega
urzeczowienierelacjispołecznych,przelotnośćifragmentarycznośćinterakcji
międzyludźmi(Rybicki,1979:627).Wskazujetakżenaelementywspólnedla
zbiorowościmiejskich,podkreślającrolęiznaczenieukładuprzestrzennego
miastazsiatkąulic,placówczymiejskichparków,zeszczególnąroląśród-
mieściajakonajważniejszegomiejscaintegrującegoczłonkówmiejskiejzbioro-
wości(Rybicki,1979:622-624).Jesttozatemszczególnysubstratmaterialny
miejskiejzbiorowości.Jeślijestonuzupełnionytakżeosferęwspólnościkultu-
rowejiaktywnościspołecznej(Rybicki,1979:167),możnazacząćdostrzegać
wzbiorowościmiejskiejspołeczność.Jeślimiastozamieszkaniastanowiważny
dlamieszkańcapunktodniesieniaorazmieszkaniecpodejmujeróżnegotypu
działanianajegoobszarze,wówczasmiejskipodsystemspołecznynazywać
możnaspołecznością.
Rybickizauważatakżeswoistypotencjałsolidarnościspołecznejtkwiący
wnaturzezbiorowościmiejskich.Niejestondostrzeganynacodzień,aleujaw-
niasięwmomentachwyjątkowych,szczególnychdlamieszkańcówmiast,czasem
wsytuacjachzwiązanychzzagrożeniem(Rybicki,1979:625)2.Możnazatem
twierdzić,żewówczaszbiorowośćstajesięrozwiniętąspołecznościąmiejskąpo-
2DlaPawłaRybickiegodowodemnatojestsolidarnośćmieszkańcówWarszawypojej
zniszczeniuprzezNiemców(Rybicki,1979:625),alemogątobyćteżinnewydarzenia:dla
mieszkańcówWrocławiapowódźiobronamiastaprzedOdrąw1997roku(por.Kubicki,
2011:45),wspólneprzeżywaniesmutkupozamachachterrorystycznychwNowymJorkuw2001