Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
RozdziałI.Stanowienieistosowanieprawajakoprzedmiotbadań
13
RozdziałI
STANOWIENIEISTOSOWANIEPRAWAJAKO
PRZEDMIOTBADAŃ
1.Statyczneadynamiczneujęciezjawiskprawnych
Wterminologiiwspółczesnychnaukprawnychpozostającychwkręgukontynentalnej
kulturyprawnej(wtymzwłaszczawteoriiprawaoraznauceprawakonstytucyjnego)
pojęciastanowieniaistosowaniaprawanależądogrupykluczowychkategoriipojęcio-
wych,składającychsięnaaparaturępojęciowąnaukprawnych1.Sątopojęciaistotne
dlatożsamościporządkówprawnychopartychnakontynentalnejkulturzeprawnej
(kulturzeprawastanowionego),jednakżeichrozumieniejestprzedmiotemkontrower-
sji.Narozumienietowpływająprzedewszystkimprzyjętakoncepcjaprawaizwiązana
zniąaksjologia,atakżezałożonecelebadawcze.Zdecydowanawiększośćbadańpro-
wadzonychwramachnaukprawnychdotyczyprawaobowiązującego,konsekwencją
takiegostanurzeczyjestzaśodpowiednieukształtowanieproblematykibadawczej
naukprawnych,zcentralnymmiejscemdlaproblematykiobowiązywaniaprawaoraz
ustalaniastanuprawaobowiązującegowposzczególnychporządkachprawnych.To
zkoleisprawia,żezametodębadawcząswoistądlaprawoznawstwauznajesięwdok-
trynieprawniczejmetodębadaniatekstówprawnych,określanąjakometodalogicz-
no-językowa(dogmatycznoprawna).Umożliwiaonabadanieobowiązującychźródeł
prawa,wtymdokonywaniainterpretacjiprzepisówprawnychorazprzeprowadzania
rozumowańprawniczych.Metodataznajdujezatemzastosowanienietyledobadania
procesówpodejmowaniadecyzjiprawnych,iledobadaniawytworówtychprocesów,
odpowiedniosformalizowanychorazujętychwpostacitekstówprawnych.Badanie
procesówdecydowaniaprawnego(atakimiprocesamisąstanowienieorazstosowanie
prawa)niemieścisięwpowyższymnurciebadańnadprawem.Oilebowiemnurtten
charakteryzujesięwzględnąstatyką,otylebadanieprocesówdecydowaniaprawnego
1
Por.zestawieniezagadnieńbadawczychiterminologiidotyczącejzwłaszczastosowaniaprawa
[w:]L.Leszczyński,Zagadnieniateoriistosowaniaprawa,Kraków2004,passim.Por.teżA.Bator(red.),
Wprowadzeniedonaukprawnych.Leksykontematyczny,Warszawa2012,s.187-203oraz259-279.