Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdział1
OBRAZŚWIATAMECHANIKI
KLASYCZNEJ
1.1.UWAGIWSTĘPNE:Wspólnotynaukowe
Zacznijmyodbardzoogólnychuwagnatematnaturypoznanialudzkiego.
Człowiekprzychodzinaświatwyposażonyworgany,dziękiktórymmoże
spostrzegaćimożemyśleć,aletepotencjalnezdolnościzostająuaktywnione,
dopierogdyzostanieonpoddanyprocesowisocjalizacjipierwotnej.Kluczo-
wąwtymrolęodgrywaopanowaniejęzykawytworzonegoprzezwspólnotę,
wjakiejdorasta,atakżeprzyswojeniesobiepodstawowychpoglądówwła-
ściwychdlaowejwspólnoty.Splecionetojestzwdrażaniemwewłaściwedla
wspólnotysposobyżycia.Beztejtresury,którawyposażaumysłwzestawaprio-
rycznychformikategorii-znajdującychwyrazwużywanychsłowachiwsposo-
bachłączeniasłówwzdania-człowiekaniniespostrzega,aniniemyśli.
Abyzostaćnaukowcem,jednostkamusiwejśćwbliskieidługotrwałekon-
taktyzczłonkamiwspólnotynaukowej.Każdyzbohaterówprowadzonych
wtejksiążceopowieściwszkole,apotemnauniwersytecie,zostałpoddany
procesowisocjalizacjiwtórnej-iprzyswoiłsobieobowiązującywdanym
czasiesystemfizyki.Fleckpisałwzwiązkuztym:
Niemożliwyjestnaprawdęizolowanybadacz[ł].Izolowanybadaczbezuprze-
dzeńitradycji,bezdziałającychnaniegosiłspołeczeństwamyślowegoibez
wpływuewolucjitegospołeczeństwabyłbyślepyibezmyślny.Myśleniejest
czynnościązbiorową[ł].Produktemjegojestpewienobraz,widocznytylkodla
tego,ktowtejczynnościspołecznejbierzeudział,lubmyśljasnarównieżtylko
dlaczłonkówkolektywu.Comyślimyijakwidzimyzależyodkolektywumyślo-
wego,doktóregonależymy(Fleck1935b).
Gdystylmyśleniajestskomplikowany,ajegoopanowanieistosowanie
trudne,wyodrębniasię,jakpisałFleck,krągezoteryczny,któregoczłon-