Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
DziałI.Dowodyipostępowaniedowodowe
Rolęczynnikówsubiektywnychwoceniedowodówiwyrokowaniuprze-
analizowałszczegółowoJlMokrylZauważyłon,żekryzysosobowościsę-
dziegomożedoprowadzićdotego,żeoniektórychsędziachmówisięwka-
tegoriach:„sędziadyspozycyjny”,„sędziauległy”,„sędzianiesamodzielny”49l
Jegozdaniemistniejenawetpewienzwiązekpomiędzyrealizacjązasady
swobodnejocenydowodówacechamimoralnymiposzczególnychsędziówl
Wzwiązkuztymmożliwejest„zarysowaniepewnychelementówwzorumo-
ralnegosędziego”50lPowyższerozważaniadoprowadziłyJlMokregodowy-
rażeniapoglądu,żenadokonywanieustaleńfaktycznychwpływająnietylko
wszechstronnaznajomośćzebranegomateriału,lecztakże„nakazywłasnego
sumienia”lSumienietopoczuciewłasnejetyki,awięcjesttupotrzebnype-
wienwłasny„podkładmoralny”,inaczejsędzianiewyrobiwsobiedyspozycji
dowidzeniafaktówwsposóbmożliwieobiektywny51l
Wartoteżprzytoczyćpogląddoktrynyaustriackiej,iżrozważenieprzez
sądzebranegomateriałupowinnobyć„troskliwe”52lPoglądtenrównieżak-
centujesubiektywnycharakterswobodnejocenydowodówl
50Problemswobodnejocenydowodówłączysięzinnympodstawowym
problemem,dotyczącymustalenia,jakistopieńpewnościmusistwarzaćokre-
ślonydowód,abysądnajegopodstawiedokonałustaleńfaktycznychlPo-
wstajeteżpytanie,czytakieterminyjak„udowodnieniefaktu”i„wiarygod-
nośćdowodu”należyrozumiećwujęciuobiektywnym,czysubiektywnyml
Wtymmiejscunależyprzyjąć,żenieistniejeżadenwymóg,abykażdy
ustalonyprzezsądfaktbyłudowodnionyzabsolutnąpewnościąlOdsądo-
wejocenydowodówoczekujemyobiektywnejpewności,iżjejwynikiemjest
ustalenierzeczywistegostanurzeczylJakjużbowiemzaznaczono,każdaze
stronmaprawopoddaćweryfikacjisądowąocenędowodówprzezwniesienie
środkaodwoławczegolIstotąswobodnejocenydowodówjestjednakto,aby
sędziabyłsubiektywnieprzekonany,żeustaloneprzezniegofaktysązgodne
zprawdziwymstanemrzeczylRozstrzygającyjesttumomentsubiektywny,
gdyżonprzesądzaotym,jakistanfaktycznysąduznazaprawdziwylJeżeli
pewnośćobiektywnaipewnośćsubiektywnawdanejsprawiesąrozbieżne,to
pierwszeństwonależyprzyznaćjednakpewnościsubiektywnejlOnabowiem
dajewewnętrzneprzekonaniesędziego,któregowymagaodniegoustawo-
dawcawartl233§1klplclOczywiściesubiektywneprzekonaniesędziego
49JlMokry,Osobowośćsędziegoaniezawisłośćsędziowska(w:)KsięgakuczciZ.Resicha,
sl213l
50JlMokry,Osobowośćsędziego…,sl223l
51JlMokry,Osobowośćsędziego…,sl224l
52GlElKodek,PlGlMayr,Zivilprozessrecht…,sl247l
62
KRZYSZTOFKNOPPEK