Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
18
Wstęp
ZagłębierównieżniecałkiemnależałodoŚląska.Poroku1348towłaś-
nieprzezteterenyprzebiegałagranicamiędzyKoronąPolskąaCzeską.
Możnawięcuznać,żebyłototerytoriumpograniczne.Jednakodśrednio-
wieczaregionmiałzwiązkizeŚląskiemzewzględunazatrudnienielud-
nościłączącesięzwydobyciemiprzetwarzaniembogactwnaturalnych
orazzhandlem5.PotrzecimrozbiorzePolski(1795)Zagłębiezostało
włączonedoRosji.Jednakpo1918rokuprzynależałodowojewództwa
śląskiegoidodziśstanowiintegralnączęśćGórnegoŚląska.Zatemitutaj
jesttaktraktowane.
Śląskmiałzawszeswojąodrębnośćgeograficzną,stanowiącąobiektyw-
nieojegoistnieniujakojednejztzw.naczelnychkrainwtrzonieEuro-
py.Dziejepokazały,żejegonaturalnehydro-iorograficznegranicesą
trwalszeniżjakiekolwiekinne,najlepiejnawetzabezpieczonetraktata-
mi,liniepodziałówpolitycznych.Śląskbowiemtworzywyraźnąjed-
nostkęfizjograficznąwramachzlewiskamacierzystejrzekiOdry,która
wswymgórnymiśrodkowymbiegujestjegoosią,aonjejłożem.Mało
którazeuropejskichkrainjesttakściśleiwyłączniezwiązanazsys-
tememswychwód,jakŚląskzdorzeczemOdry,którazadecydowała
ojegozasiedleniuigranicach6.
Terytoriumtoodzaraniadziejówzamieszkiwałaludnośćsłowiańska.
Śląskzostałjednakrozdartypomiędzyróżnychwładców,cojużwXII
wiekudoprowadziłodopodziałuregionunadwieczęści-DolnyiGór-
nyŚląsk7.Terytoriumprzechodziłozrąkdorąk;znajdowałosiępod
panowaniemKrólestwaPolskiegoiKoronyCzeskiej,PiastówŚląskich,
Brandenburczyków,potemtakżeokresowoWęgier,wreszcieznalazłosię
wobrębiepaństwaHabsburgów,wPrusachiRosji,apóźniejposzczegól-
nejegoczęściweszływskładNiemiec,Polski,atakżeCzechosłowacji.
5Szczególnieważnebyłowydobywanieiprzetwarzanierudżelaza,cynkuiołowiu,
aprzedewszystkimeksploatacjazłóżwęglakamiennegoorazbrunatnego.
6D.Przybytek,KartografahistorycznaŚląskaXVIII-XXwieku,Wrocław2002,s.8;cyt.
za:GraniceŚląska,http://silesiana.republikasilesia.com/#granice[datadostępu:1.03.2011].
7Naturalnagranica,zwanaprzesieką,przebiegałaodGórSowichwzdłużNysy
Kłodzkiejibyłapasemniekarczowanychlasów.JużwewczesnymśredniowieczuPuszcza
PrzesieckarozdzielałaobszarzamieszkanyprzezplemionaŚlężaniOpolan.