Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
6
TEORIASOCJALIZMUIKAPITALIZMU
systemspołecznywprostopartynaposzanowaniuwłasnościprywatnejina
kontraktowychstosunkachmiędzyprywatnymiwłaścicielami,jestmimo
powszechniezłejreputacjibezapelacyjnielepszy.Wykażę,żeteoriawłasno-
ściwłaściwadlakapitalizmunietylkozdajepierwszytestnaDuniwersaliza-
cję”,alerównieżstanowilogicznywarunekwstępny(niem.dieBedingung
derMöglichkeit)każdegouzasadnieniaargumentacyjnego(argumentative
justification).Ktoś,ktoargumentujezajakimśrozwiązaniem,azwłaszczaza
pewnyminormami,któremająbyćuznanezauczciwe,musiprzynajmniej
impliciteuznawaćważność(validity)normwłasnościwłaściwychdlakapi-
talizmu.Zaprzeczanieuniwersalnejważnościtychnormiargumentowanie
zasocjalizmemjestzatemdziałaniemwewnętrzniesprzecznym.
Zrekonstruowanieregułmoralnychleżącychupodstawwłasności
prywatnejijejetycznegouzasadnieniaprowadzizatemdodalszejoceny
socjalizmuoraz,jaksięokaże,równieżinstytucjipaństwa,którejistnie-
niezależnejestodopodatkowaniaiwymuszonegoczłonkostwa(obywa-
telstwa),podobniejakwcieleniewżyciesocjalistycznychideiwkwestii
własności.Wobecbrakujakichkolwiekpoważnychpowodównaturyeko-
nomicznejczymoralnej,przemawiającychzakoniecznościąichistnienia,
socjalizmipaństwozostanąsprowadzonedozjawiskoznaczeniujedynie
socjopsychologicznymiwtymkontekściebędąwyjaśniane.
Rozważaniatesprowadządyskusjęponownienatoryekonomii.
Wostatnichrozdziałachpodejmujęsiękonstruktywnegozadaniaprzed-
stawieniadziałaniaczystokapitalistycznegoporządkuspołecznego,który
stanowiwymaganąwzględamimoralnymiiekonomicznymialternatywę
dlasocjalizmu.Ściślejrzeczujmując,rozdziałytebędąpoświęconeanalizie
tego,wjakisposóbsystemspołecznyopartynaetycewłasnościprywat-
nejzmierzyłbysięzproblememmonopoluiprodukcjitakzwanychdóbr
publicznych,azwłaszczaprodukcjibezpieczeństwa,czylipolicjiiusługsą-
downiczych.Twierdzę,żewbrewpowszechnymwliteraturzeekonomicznej
opiniomnatematmonopoluidóbrpublicznych,żadenztychproblemów
nieistnieje,anawetgdybyktóryśznichwystąpił,toitakniedowodziłoby
toistnieniadefektówsystemuczystorynkowego.Toporządekkapitalistycz-
ny,zawsze,bezwyjątkuizkonieczności,zaspokajawnajbardziejefektyw-
nysposóbnajpilniejszepotrzebydobrowolnychkonsumentów,włącznie
zpolicjąisądownictwem.Wtymmomencieargumentacjazatoczypełne
koło,aprocesobalaniaintelektualnejwiarygodnościsocjalizmunapolu
moralnościiekonomiizostanietymsamymzakończony.