Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
Wprowadzenie
Wreszciejestpróbąujęciarzeczywszerszejskali,zespojrzeniemtakżewstecz,
pozwalającymdostrzecźródłaobecnychproblemów,bezskupianiasiętylko
nanagłośnionymmedialnieostatnimnapływieuchodźcówafrykańskichdo
Europyw2015roku.Relacjemedialnezwyklerzadkowystarczającorozjaś-
niająokoliczności,wjakichciludziepodjęlidecyzjęomigracji.Zamiasttego
podtrzymująraczejnapięcie,akcentujązwiązaneznimzagrożenia;zjednej
stronybudząwtensposóbnastrojeksenofobiczne,azdrugiej,odwołującsię
dohumanitarnegoobowiązkupomocyuciekinierom,uciekająsiędoszantażu
moralnegowobecosóbodniegosiędystansujących,tymbardziejnieprzy-
czyniającsiędowyjaśnieniaczegokolwiek.
Prowadzeniebadańnadmigrantamiprzymusowyminiejestłatwezwielu
powodów.Jednymznichsą,uwarunkowaneimperatywemhumanitaryzmu,
problemyetyczne.Wielunaukowcówniepodejmujesiętakiejpracytylko
dlatego,żebadanianadcierpienieminnychniepołączonezpragnieniemjego
złagodzeniauważazanieusprawiedliwione.Niesąwstanie,jaktwierdząna
przykładKarenJacobseniLorenLandau,traktowaćmigrantówhumanitarnych
jakinneobiektybadań14.Pragną,abyichpracenietylkoprzyczyniłysiędo
lepszegozrozumieniaświata,alefaktyczniemogłypomócmilionomludzi,któ-
rychdotknęłysytuacjekryzysowe.Stądwiększośćichpublikacjikończysięlistą
rekomendacjidlaorganizacjipomocowychirządów.Pełnesąnierazpolitycz-
negozaangażowaniaipragnienia,abywnioskizichbadańzostałyzastosowane.
Własneobserwacje,jakibadaniainnych,takiejaknaprzykładJamesa
FergusonanadpomocąrozwojowądlaLesotho15,przekonująmniejednak,że
naukowcy,wtymiantropolodzymyląsięrównieczęstojakurzędnicyczypra-
cownicyhumanitarni,niemająmonopolunaprawdę.Dowodzitegoponiekąd
takżeobecnystanrzeczy,wktórymżadnebadaniadotycząceuchodźcównie
poprawiłytaknaprawdęichpołożenia.Stojęwzwiązkuztymnastanowisku,
żeantropolog,wyjaśniającnświat”,powinienjednakbyćwstaniedystansować
sięodzjawisk,któreobserwuje,obiektywizowaćswojestanowisko,zachować–
14K.Jacobsen,L.B.Landau,TeDualImperativeinRefugeeResearch.SomeMethodological
andEthicalConsiderationinSocialScienceResearchonForcedMigration,“Disasters”2003,
nr27(3),s.185–206.Patrztakże:D.Turton,MigrantandRefugees,w:InSearchofCool
Ground.War,FlightandHomecominginNortheastAfrica,red.T.Allen,Trenton1996,s.96.
15
Badacztenobnażyłspecyficznąstosowalnośćpseudoetnograficznegoopisu,któregocelembyło
otrzymaniedotacjiodBankuŚwiatowego,któraspowodowałapetryfikacjęukładurządzą-
cegowLesothoigospodarkiopartejnamigracjimężczyzndoRPA,wrezultaciepowodując
całkowityupadekgospodarkirolnejwtympaństwie;J.Ferguson,TeAnti-PoliticsMachine.
„Development”,DepoliticizationandBureaucraticPowerinLesotho,Cambridge1994.