Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
30
I.SłużbacywilnawPolsce
równieżuniknąćbłędówizagrożeń,przedktórymiprzestrzeganoelitypoli-
tyczne:jużnapoczątkutransformacjizwracanouwagęnalekceważenieprzez
politykówkwestiidotyczącychustrojupaństwaiorganizacjiadministracjipub-
licznej,akoncentrowaniesięgłównienasprawachgospodarczychorazbudo-
wiesystemupartyjnego[Kamiński2009]16.Wskazywanoteżnaniejasnekry-
teriazwiązanezusuwaniemzestanowiskkierowniczychwaparaciepaństwa
osóbzawdzięczającychswojepozycjezasługomnarzeczpoprzedniegoustro-
ju.Działaniate,jakpodkreślaAntoniKamiński,choćuzasadnionepodwzglę-
dempraktycznym,niebyłyprowadzonewedługobiektywnych,precyzyjnie
sformułowanychkryteriów.DNieprzyjętożadnegoterminuichzakończenia.
Niebyłoturegułanikonsekwencji,aperiodyczneczyszczenieadministracji
pokażdychwyborach,trwapodziśdzień”[Tamże,s.136].Nawstępieprze-
budowyustrojowej-piszeAntoniiKamiński,podsumowującreformyadmi-
nistracjipublicznejpo1989roku-popełnionotakżeinnezasadniczebłędy.
Popierwsze,nadmierniepodporządkowanoadministracjępublicznączynniko-
wipartyjnemu-miałotonegatywneskutkidlapaństwam.in.wpostaciprze-
nikaniainteresówpartyjnychdostrukturbiurokratycznychiwykorzystywania
zasobówbiurokratycznychdlacelówpartiipolitycznych.Podrugie,niesfor-
mułowanożadnejogólnejkoncepcjiadministracjipublicznejdlaPolski.DNa
tebłędynałożyłosięszereginnychkwestii,związanychzciągłymizmianami
personalnymiipolitycznymi,brakiemspójnejpolitykipłacowejijasnegookreś-
leniaperspektywindywidualnegoawansu,copotęgowałoniepewnośćzatrud-
nienia(ś)”[Tamże].
ZanimomówionyzostaniemodelsłużbycywilnejwTrzeciejRP
,związane
ztąinstytucjąsporypolityczneiichpraktycznekonsekwencje,należychoćby
wskrócieprzedstawićto,czymjestDsłużbacywilna”,jakbywadefiniowana,
jakiemodeleirozwiązaniafunkcjonująwróżnychpaństwachidojakichtra-
dycjisięgałaPolska,wprowadzająctęinstytucję.Charakterystykęuzupełnia
analizaterminuurzędnik,który-choćpowszechnieznanyistosowany-stwa-
rzapewneproblemyinterpretacyjne.
Wspominanaustawaopaństwowejsłużbiecywilnejz1922rokudzieliła
pracownikówurzędówpaństwowychnadwiegrupy:urzędnikówiniższych
funkcjonariuszypaństwowych;takisampodział,choćnazwafunkcjonariusz
państwowyzostałazastąpionaterminempracownik,istniejewobecnieobo-
wiązującejustawieosłużbiecywilnej.Podobnerozwiązania,tj.podziałna
urzędnikówipracownikówadministracjipublicznej,sątakżestosowanewin-
nychpaństwach[Bossaert,Demmke,Nomden,Polet2001;Page,Wright1999].
Zróżnicowanystatuszawodowyurzędnikówipracownikówsłużbycywilnej,
16A.Kamiński,Polityczneuwarunkowaniasprawnościadministracjipublicznej:przypadekpoko-
munistycznejPolski(tekstdodatkowyzłożonydomateriałówkonferencyjnych);zob.Konferencja
DWdrodzedodemokratycznegopaństwaprawa.Polska1989-2009”,organizowanaprzezRzecz-
nikaPrawObywatelskich,3czerwca2009r.,<http://www.rpo.gov.pl/pliki/12440173220.pdf>,
s.107-147.