Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
Polaka,która-czysiętokomuśpodoba,czynie-wyznaczalegalistyczneramy
polskościorazobowiązkiiprawawobecpaństwa(iviceversa)ustawowozdefi-
niowanychPolaków.Koniecznośćwnikliwegoprzyjrzeniasiętemuspecyficz-
nemudokumentowi,któregogenezatkwiwoświeceniowejkoncepcjinarodu,
wynikałastąd,żejegoideologicznakonstrukcjaiskutki(czytaj:zagrożenia),
jakieniesie,sązupełnienieuświadamianesobiezarównoprzezstosującego
organypaństwa,jakiprzezogółobywateli.Debataikrytykapostkolonialna
dostarczyłyminarzędziumożliwiającychdokonaniespójnejanalizytychróż-
norodnychzjawisk,lokowanychzazwyczajwróżnychobszarachbadawczych,
atakżejednoczesnepozostaniewramachperspektywyantropologicznej.Wa-
rianttejsubdyscypliny,którywytworzyłsięnagruncietradycjiantropologii
brytyjskiej,askupiasięszczególnienaaspekcierelacjispołecznych,dostarcza
kategoriiopisuiinterpretacjiumożliwiającychprzeniesienieoddawnaeksplo-
rowanychzagadnieńetnograficznychnazupełnienowypoziom,odsłaniając
przytymideologicznąinfrastrukturędotychczasstosowanychkategoriiopisu.
Ostatecznietematemprezentowanejksiążkijestpolskośćjakoproblemba-
dawczywidzianawprzededniuzmiany.Zmianatajestodczuwanapowszech-
nieidyskutowanaszerokoprzezmedia:
ZbigniewParafianowicz:WrazzezmniejszaniemsięilościPolaków,tepartie
naprawejsceniepolitycznejbędąmusiałyznaleźćjakiśsposóbnato,abynaród
polskinietraciłnaznaczeniu.Byniebyłcorazmniejszy,mniejekspansywnyś
Ijakimśsposobemjestinkorporowanietychgrupspołecznychdonarodupol-
skiegowsensiejakbypolitycznym.Wsensietakiegonarodu,jakimjestnaród
amerykański.Żeniesątoludzieowspólnymrodowodzie,aletacy,którzyuzna-
jąpewnepaństwowewartościzawspólne.
JanWróbel:WEuropiejestchybajedentakinaród,amianowicieszwajcarski.
ZbigniewParafianowicz:Jamyślę,żewprzypadkuUkraińców,którzysąnam
bardzobliscykulturowo.IwprzypadkuWietnamczyków,którzyokazalisię
społecznościądobrzeintegrującąsięwPolsce.Tojestdlapolskiegodośćjed-
norodnegonaroduogromnykapitał,taknaprawdę.Tozmieszanienowychspo-
łeczności,któresąwstaniewnieśćwieledotegomonolitycznegonarodu4.
Jaktegotypudyskusjęrozumieć,jakiesąjejźródłaijakiebędąkonsekwen-
cjetychdebat?W2015r.Polskaznalazłasięwsferzeoddziaływaniadwóch
istotnychgeopolityczniezjawisk:wojnywewschodniejUkrainieoraznapły-
wającychnaterytoriumUniiEuropejskiejfaluchodźcówzobjętychdziała-
niamiwojennymirejonówBliskiegoWschoduiAfrykiPółnocnej.Zterenu
wschodniejUkrainy,adokładniezDonieckiegoZagłębiaWęglowego(wskró-
cie:Donbasu),wktórymodwiosny2014r.trwawojna,zaczęliprzybywaćdo
Polskipierwsiuchodźcy.IchewakuacjadoPolskimogłanastąpićnapodstawie
4PoranekwradiuTokFM,8września2016r.,https://audycje.tokfm.pl/podcast/41185,Czy-
-Victor-Orban-zasluzyl-na-tytul-Czlowieka-Roku-O-tym-Katarzyna-Skrzydlowska-Kalukin-
-Zbigniew-Parafianowicz-i-Tomasz-Sawczuk[dostęp:20lutego2022r.].
22