Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
20
Kulturaastosunkimiędzynarodowe
lansujeonDuniwersalne”wartości,cojesttodyktatzwycięzców,któ-
remutrzebasiępodporządkować.Tepaństwa,którewtenczyinny
sposóbwyłamująsięzogólnieakceptowanegosystemu,określanesą
mianemroguestatesczyfailedstates.Zwłaszczatadrugakategoriajest
niezwykleciekawa.Państwacechującesięsłabymiinstytucjamiidużą
podatnościąbądźnakryzyswewnętrzny,bądźnainterwencjęzze-
wnątrzistniałyoddawna.Jednakdopierokreszimnejwojnyspo-
wodowałprawdziwywysypwskaźników,któremająjakobypomóc
wzdefiniowaniuDpaństwaupadłego”.Trudnojestmisiępogodzićze
stanowiskiem,żemożnastatystycznieobliczyć,którepaństwojestjuż
upadłe,aktórejeszczenie.Uznaniowośćtegotypubadań(naprzykład
przydoborzewskaźników)podważaichwiarygodność,niemówiąc
otym,żeKartaNarodówZjednoczonychnieprzewidujegradacjipaństw
podwzględemsuwerenności-państwojestsuwerennealboniejest
państwem(będziejeszczeotymmowawkolejnychpodrozdziałach).
Państwapokolonialnezdużąostrożnościąprzyglądająsiępróbomtakiej
interpretacjiprawamiędzynarodowego,któraumożliwiłabyZachodo-
wiocenianie,którekrajeAfryki,AzjiczyAmerykiŁacińskiejspełniają
Dogólnieprzyjętenormy”,aktórenie.
Próbaobiektywizacjibadańjestwięcskazanananiepowodzenie.
Dużosensowniejszewydajesiępodejściepostpozytywistyczne,które
koncentrujesięnietylenaodkrywaniuiwyjaśnianiurzeczywistości
międzynarodowej,mechanizmówrządzącychzachowaniamiuczestni-
kówstosunkówmiędzynarodowychczyregułwnimobowiązujących,
cowzywadodekonstrukcjiświata,demaskowaniaułomnościiniespra-
wiedliwości,atymsamymwskazywanienastymulatoryzmianwsto-
sunkachmiędzynarodowych(Łoś-Nowak2009:33-34).
Postpozytywiści-nurtdośćniejednorodny,składającysięzróżnych,
częstoodmiennych,podejść,naprzykładfeminizmu,postkolonializmu,
postmodernizmu,konstruktywizmu,teoriikrytycznejczy(wpewnym
stopniu)normatywizmu-wskazująnaniemożnośćzobiektywizowania
prowadzonychbadań.Nieistniejąuniwersalne,powszechnieakcepto-
walneprawdy.Badaczniewyjaśnia,ajedynieinterpretujerzeczywistość
międzynarodową.Uzyskanawtymprocesiewiedzajestzawszesubiek-
tywnąnarracjąprowadzącegoanalizę.
TrwająceodlatosiemdziesiątychXXwiekuDwielkiedebaty”mię-
dzyzwolennikamiteoriipozytywistycznychipostpozytywistycznych
sąwistociesporemoto,jakicobadaćwstosunkachmiędzynarodo-
wych.PierwsibędąDmęczyć”państwojakopodstawowegoaktoraSM,
zachodzącezależności,siłęmilitarną,koncepcjęrównowagisiłitd.
DrudzybędąraczejstaraćsięinterpretowaćowąDsiłę”,szukaćodpo-
wiedzinapytania:jakjąmożnarozumieć?,jakjąnadrobić?(wrazie
jejbraku),jakmożebyćgromadzonalubodtwarzana?