Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
30
MichałSzczyszek
Niemożnawtymkontekście–przyomawianiuzjawiskzachodzącychwtrakcie
komunikacjitwarząwtwarz,awięckomunikacjiniepiśmiennej–nieprzywołać
znanejtezyAlbertaMehrabiana,któryopisałtrzygłówne–jegozdaniem–skład-
nikikomunikacjitegotypu:
‒
słowa(wypowiadanytekst),
‒
tonwypowiedzi(prozodia,barwagłosu),
‒
zachowanianiewerbalne(gesty,mimika).
RelacjemiędzytymiskładnikamiukładająsięwedługA.Mehrabianawnastę-
pującychproporcjach:7–38–55(Mehrabian1972,108;por.teżMehrabian1971,
41–56).JednakżepóźniejszakrytykapracA.Mehrabianapodważałateproporcje,
tezy,stądteżokazujesię,żeproporcjetesątrudnedozmierzeniaizależneodsytu-
acji.Jednakżemożnaprzyjąć,żepokazująogólnątendencjędopodziałuinformacji
wzależnościodkanałujejprzekazuijakotakietezyiproporcjeA.Mehrabianasą
istotne.Teuwarunkowaniabyłybranepoduwagęzarównopodczaszbieraniama-
teriału,jakijegoanalizy.
1.Problemymetodologiczneznagrywaniemjęzykamówionego
Wtrakciezbieraniamateriałupojawiłysięteoretyczneipraktyczneproblemy
metodologiczne.Owekłopotymożnaująćwczterechaspektach:
‒
aspektdokumentacyjny:jaknagrywać?Jeśliosobynagrywanezostanąpoin-
formowaneonagrywaniu,toefektemsączęstoichnienaturalnezachowania
komunikacyjne;
‒
aspektmoralny:jeśliosobynagrywaneniezostanąpoinformowaneonagry-
waniu,tośmogąnawetwszcząćpostępowaniesądoweprzeciwkobadaczom;
‒
aspekttechniczny1:problemyzrozstawieniemmikrofonów,znośnikamicy-
frowymi,konwertowaniemdoplikówczytanychprzezspecjalistyczneprogra-
my(np.ELAN,Praatitp.);
‒
aspekttechniczny2:możnanienagrywaćnaturalnychbądźzaprojektowanych
sytuacjikomunikacyjnych,aleopisywaćjenakartce,wkomputerzeitp.Jed-
nakżewówczasjużnaetapiezbieraniamateriałudokonujesięświadomieczy
nieświadomieselekcjimateriałunp.przezniezanotowanieczegoś,czegosięnie
dosłyszy,niezapamiętaalbouznazanieistotne(dlategoimwięcejosóbzapisu-
jewtymsamymczasieiwtymsamymmiejscu,tymwiększejestprawdopodo-
bieństwoniepominięciaczegośistotnego).
Rozwiązującteproblemymetodologiczne,możnaodwołaćsiędokilkukoncep-
cjiteoretycznychzrealizowanychteżjużwpraktyce.