Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
różnymipoglądaminażycie,któryswoimirozmiaramiwykraczadalekopozaszkołę.
Jedenzowychpoglądówzwiązanyjestzmodernistyczną,adrugizpostmodernistycz-
nąświadomością.Wjęzykumitologiigreckiej,będącymkonwencjąpsychologiiar-
chetypów,możnapowiedzieć,żejednąstronątegokonfliktujestPrometeusz–bógery
industrialnej,adrugąHermes–bógeryinformacyjnej.
Rodzajświadomościcharakteryzującypostmodernistyczną,postindustrialnąforma-
cjęspołeczną,stanowiącąaktualnykontekstedukacji,niejestczymścałkiemnowym.
Grecyzokresuklasycznejkulturyhelleńskiejrozpoznalibywnimbardzoczytelne
przejawyświadomościzdominowanejprzezHermesa.Towłaśnieotymbogutrans-
formacji,któregostopynigdyniedotykałyziemi,chcętutajmówić.
HomeryckiHymndoHermesaopowiadanamhistorięnimfyMai,kochankiZeusa,
którawobawieprzedinnymibogami,zamieszkaławgłębokiejjaskini.Tampowiła
syna,który:
byłbystrymiprzymilnymintrygantem,
rabusiembydłaitym,któryprzynosisny,
nocnymstrażnikiemiodźwiernym,przeznaczonym,
bydokonywaćwspaniałychczynówmiędzynieśmiertelnymibogami2.
HymnukazujeHermesajakoprzedwcześnierozwinięteniemowlę,któreopuszcza
jaskinięwdniunarodzin.Napotkawszyżółwia,wpierwbawisięznim,jakkażde
dziecko,jednakpotemzabijagoirobisobieliręzjegopancerza.Przyakompaniamen-
cietegoinstrumentuśpiewaswojąpierwsząpiosenkę,opowiadającąomiłosnych
igraszkachswoichrodziców.Podśpiewującsobieonichradośnieiironicznie,szuka
nowychprzygód.Przychodzimuapetytnamięso,więczostawialiręwkołysceiwyru-
szanaposzukiwanie.DlałobuzatakiegojakHermes,zupełnieoczywistymsposobem
zdobyciamięsa,któregopragnie,jestkradzież.Gdyzapadazmrok,odnajdujepasące
sięnapastwiskubydłoApollinaizabierapięćdziesiątsztukzestada.
AbyzwieśćApollina,prowadzikrowytak,byszłytyłem,zaśsamsporządzasobie
sandałyzliścidlazatarciaśladówswoichstóp.
Wymyśliwszyinstrumentystrunoweisandały,wynajdujepochodnięiustawia
ognisko.Następnie,stajesiępierwszymmistrzemsztukikulinarnejipierwszymofiar-
nikiemskładającymofiarębogom.Bierzedwiespośródukradzionychkrów,ćwiartuje
jeipieczenaogniu.Dokonująctego,najwyraźniejzapominaowłasnymgłodzieiza-
miastucztydlasiebie,ofiarujemięsobogom,dzielącjenadwanaścierównychczęści.
Złożywszyofiarę,powracadokołyski,gdzieleży,bawiącsięigaworzącniczymzwy-
kłedziecko.Matkabesztagozazłodziejstwo,nacoHermesżywooznajmia,żejego
zamiaremjestzostaćksięciemzłodziei.
NazajutrzApollo,idącpośladachkrów,trafiadojaskiniizagniewanystajeprzed
swoimmłodszymbratem.Hermesłżebezcieniawstydu.Oświadcza,żeurodziłsię
poprzedniegodnia,cowistociejestprawdąiprzysięganagłowęZeusa,żenigdy
wżyciuniewidziałkrowy.Apolloniedajesięprzekonaćiunosidziecięprzedsąd
Zeusa.ZbrzuchaHermesadobywasiębulgottakgłośny,żeApolloupuszczagoze
wstrętem.PrzedtronemZeusaHermesnadalkłamie,mimożedobrzewie,iżniktmu
niewierzy,iwdzięczysiędoojca,doprowadzającgowkońcudośmiechu.Niemniej
2A.Athanassakis,TheHomericHymns,JohnHopkinsUniversityPress1976,s.31:13–16.