Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
I.Chrzanowska,Zaniedbaneobszaryedukacji–pomiędzypedagogikąapedagogikąspecjalną,Kraków2009
ISBN:978-83-7587-297-5,©byOficynaWydawnicza„Impuls”2009.
16Szkołaikształcenieogólnejakowyzwaniewspółczesności
żestanowiona„podklasę”.Niemożnajejusytuowaćwzględemrobotników,ludzi
biznesuczyinnychklas,ponieważnieposiadaśrodkówprodukcji,kwalifikacji,
kapitału,władzy.Underclassniemaorganizacjizawodowej,którastanęłabywjej
obronie,niejestzatemrównieżobiektemzainteresowaniapolitycznegolobbingu.
Niemastruktur,przywódców–jestbezradnazdefinicji.Zainteresowaniejejproble-
mamimusizatemwypływaćzwartościhumanistycznych,podstawaksjologicznych,
wrażliwościmoralnejipoczuciaempatii–cechmających,niestety,marginalne
znaczeniewkształtowaniusięstrukturorganizacyjnychispołecznychwsensie
globalnym.Niezależnieodtego,czywPolscemożemymówićoistnieniuunderclass
czynie,iczyjejczłonkamisąpodobnedoamerykańskiegopierwowzorugrupy
podmiotów,rozwiązanieproblemubiedybędziewdużejmierzeuwarunkowane
miarąnaszegoczłowieczeństwa.
Zdefiniowaniepojęcia„ubóstwo”,zuwaginawspółczesnąróżnorodność
podejśćdotegozagadnienia,aprzedewszystkimcorazwyraźniejszenierówności
społeczne,niejestproste.Potocznieubóstwojesttraktowanejakobrakdostatecz-
nychśrodkówmaterialnychdożycia4.
Wnaukachpedagogicznychzagadnieniebiedyiubóstwastanowiprzedmiot
badańpedagogikispołecznej.Zależnieodprzyjętychkryteriówpojęcieubóstwa
możebyćróżnierozumiane.Przyformułowaniudefinicjipojawiasięspóroto,
czyubóstwotostanniezaspokojeniapodstawowychpotrzebżyciowych–ubóstwo
absolutne,czyteżnaruszeniezasadsprawiedliwościspołecznejrozumianejakozbyt
dużeróżnicewpoziomieżyciaposzczególnychgrupludności5.
Wpodejściuabsolutnymjakokryteriumubóstwaprzyjmujesięwarunki
materialne(niepozwalającenazabezpieczenieminimalnychpotrzebjednostki).
Iwtymjednakwypadkumamydoczynieniazwęższymiszerszymujęciem.
Wąskorozumianeubóstwoabsolutnetostanniezaspokojeniapodstawowych
biologicznychpotrzebczłowieka.Częściejjednakdefinicjąubóstwaabsolutnego
czynisięokreśleniepodmiotowejsytuacjiocenianejjakominimalnawkategorii
rozwojucywilizacyjnegodanegokrajuwdanymczasie.Podejścietakiewynikaze
społecznegowyobrażeniaopożądanymioczekiwanympoziomieżycia.Zwolen-
nicyujęciaabsolutnego,rozpatrującproblem,dokonująwyraźnegorozróżnienia
międzykwestiaminierównościiubóstwa.Innystosunekdonierównościmają
opowiadającysięzainterpretacjąubóstwajakozjawiskawzględnego.Jestonoprzez
nichutożsamianeznadmiernąrozpiętościąwpoziomieżycia.Jeślimowaotego
typunierównościach,najgorzejsytuowaniczłonkowiespołeczeństwa,nawetjeśli
4K.Białobrzeska,Charakterystykaubóstwajakozjawiskaspołecznego,„ZeszytyNaukoweWSP
wOlsztynie”–nr4,„Pracepedagogiczne”,z.II,Olsztyn1996.
5J.Boczoń,W.Toczyski,A.Zielińska,Ubóstwojakozjawiskospołeczneorazprzedmiotpracy
socjalnej[w:]T.Pilch,I.Lepalczyk(red.),Pedagogikaspołeczna.Człowiekwzmieniającymsię
świecie,UW,Warszawa1993.