Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
I.Chrzanowska,Zaniedbaneobszaryedukacji–pomiędzypedagogikąapedagogikąspecjalną,Kraków2009
ISBN:978-83-7587-297-5,©byOficynaWydawnicza„Impuls”2009.
Wybranekoncepcjemarginalnościiwykluczeniaspołecznego
33
drugaosobażyjącaponiżejminimumegzystencjinieukończyła19lat.Zbadań
WielisławyWarzywody-Kruszyńskiej43nadłódzkąbiedąwynika,żedotyczyona
przedewszystkimdzieci.Stopabiedywśróddziecijestznaczniewyższaniżwśród
dorosłychisięganawetponad30%,podczasgdywgrupiedorosłych–16%.Ozna-
czato,żewśróddziecibiednedzieckospotykasiędwarazyczęściejniżbiednego
dorosłegowśródludzidorosłych.Prawidłowośćtajestobserwowanawszędzie,
naobszarachzamieszkiwanychzarównoprzezzamożnych,jakibiednychludzi.
Wskaźnikpauperyzacjidzieciwenklawachbiedyjestalarmujący.Codrugie
dzieckotamzamieszkującewychowujesięwrodzinieutrzymującejsięzpomocy
społecznej.Dzieciżyjącewbiedziedoświadczająwieludeficytów.Mieszkają
wzłychwarunkachiotoczeniu,częstochorująprzewlekle,sąniepełnosprawne,
majątrudnościszkolne.Takiobrazdzieciństwarzutujenadorosłość,zdużym
prawdopodobieństwemzdobyciagorzejpłatnejpracy,bezrobocia,uzależnienia
odpomocyspołecznej.
Wzrostliczbydziecipozostającychnautrzymaniurodzicówzmniejszazasoby
finansoweprzypadającenaczłonkarodziny.Należypodkreślić,żewpolskichrea-
liachkażdekolejnedzieckomożeznaczącowpłynąćnaobniżeniestandardużycia
rodziny.W2005rokublisko2/5rodzinwychowującychczworolubwięcejdzieci
dysponowałośrodkamiponiżejminimumegzystencji(55,9%poniżejrelatywnej
granicybiedy)44.
Istotna,zpunktuwidzeniamożliwościradzeniasobiezproblemem,jestpróba
odpowiedzinapytania:Skądbiorąsiębiedaiubóstwo?Czysąoneimmanentnie
związanezrozwojemspołeczeństw?Czysąichtworemkryzysowym?
Wanalizachprowadzonychnagrunciepedagogikispołecznejisocjologiipo-
jawiająsiędwiekoncepcjeuwarunkowańzjawiskbiedyiubóstwa.Jednawskazuje
nauwarunkowaniawewnętrzne,czylizakłada,żewynikająonezcechidziałań
jednostki.Druga–upatrujeichetiologiiwczynnikachzewnętrznych,wpewnym
sensieniezależnychoddotkniętejnimiosoby.
PierwSZakoncentrujesięnajednostce,jejzasobach,zdolnościichtworzenia
ikorzystaniaznich.Innymisłowy–ludziebiednisamiponosząodpowiedzialność
zaswojeubóstwo.Brakmotywacji,zdolności,umiejętnościczyzdrowiasprawia,
żenieosiągająsukcesu,stająsięprzegranymiwstarciuzbardziejuzdolnionymi
czyzmotywowanymi.Koniecznejestjednakoddzielenieniemocywynikającej
zwrodzonychlubnabytychuwarunkowań(np.niepełnosprawności)odniemocy
wynikającejzżyciawtzw.kulturzebiedy.O.Lewis45twierdził,żejakośćżyciajest
43W.Warzywoda-Kruszyńska,(Żyć)Namarginesiewielkiegomiasta,WydawnictwoUŁ,Łódź
1999.
44ProgramOperacyjnyKapitałLudzki.NarodoweStrategiczneRamyOdniesienia2007–2013,Mini-
sterstwoRozwojuRegionalnego,Warszawa2007,s.43.
45O.Lewis,TeChildrenofSanchez,RandomHouse,NewYork1961.