Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
12
UKŁADNARZĄDURUCHU
Torebkastawowa(capsulaarticularis;articularcapsule)stanowiosłonę
łącznotkankową,któraprzechodzącwokostnąkościtworzącychstaw,od-
graniczagoodotoczenia.Torebkastawowaskładasięzwarstwyzewnętrznej,
mocniejszej,zwanejbłonąwłóknistą(membranafbrosa;fbrousmembrane),
izwarstwywewnętrznej,cienkiej,zwanejbłonąmaziową(membranasyno-
vialis;synovialmembrane).Błonamaziowatorebkijestbłonąłącznotkankową,
którawydzielamaźstawową(synovia;synovium),wypełniającąjamęstawową.
Wjamachwielustawówznajdująsięróżnegorodzajuformacjewytworzone
przezbłonęmaziową.Należądonichfałdymaziowe(plicaesynoviales;synovial
folds),wypełnioneczęstotkankątłuszczowąizwanewówczasfałdamitłusz-
czowymi(plicaeadiposae;adiposefolds),orazkosmkimaziowe(villisynoviales;
synovialvilli).Ponadtobłonamaziowawypukłasięnazewnątrzjamystawowej,
tworząckaletkęmaziową(bursasynovialis;synovialbursa).Kaletkipowstają
tylkowtychmiejscachstawów,wktórychbłonawłóknistatorebkijestbardzo
cienka.
Błonawłóknista,wpewnychstawachsilnienapięta,awinnychdośćluźna,
wniektórychmiejscachtegosamegostawujestcienka,winnychzaśbardzo
grubaitworzysilnepasmałącznotkankowe,zwanewięzadłami.Wniektórych
stawachścięgnamięśniprzebiegającewsąsiedztwiestawuzrastająsiętakściśle
ztorebką,żewyścieloneodstronyjamystawowejbłonąmaziowązastępująbło-
nęwłóknistątorebki(np.ścięgnomięśniaczworogłowegoudawstawiekola-
nowym).Wścięgnachtakichmięśni,atakżewsamejścianietorebkistawowej,
występująnieraznaobukończynachmałekostki,zwanetrzeszczkami(ossa
sesamoidea;sesamoidbones).
Niestałeskładnikistawu.Więzadłastawowe(ligamentaarticularia;arti-
cularligaments)stanowiąsilnepasmabłonywłóknistejtorebki.Wwielusta-
wachwięzadłateprzebiegająniezależnieodścianytorebki,oddzieloneodniej
warstwątkankiłącznejluźnej.Dowięzadełzaliczasięrównieżkrótkiepasma
tkankiłącznej,którewpewnychstawachłączązesobąniepokrytechrząstkami
stawowymipowierzchniekostne.Pozornieleżąonewewnątrzjamystawowej,
wrzeczywistościoddzielonesąodniejbłonąmaziowątorebki.Grupętychwię-
zadełokreślasięmianemwięzadełmiędzykostnych(ligamentainterossea;inte-
rosseousligaments).Więzadławzmacniajątorebkęstawową,utrzymująkości
stawówwprawidłowympołożeniuihamujązbytrozległeruchywstawie.
Doskładnikówstawu,niestalewystępujących,należąjeszcze:obrąbeksta-
wowy(labrumglenoidale;glenoidlabrum)ichrząstkaśródstawowalubkrą-
żekstawowy(discusarticularis;articulardisc)orazłąkotkastawowa(meniscus
articularis;articularmeniscus).