Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
16
I.Ascezajakowartośćsamorealizacyjna
ciałaijegopotrzeb.DAntropologowie(AndrzejWierciński)twierdzą,że
świadomiewypracowanaascezamusiałatowarzyszyćczłowiekowinie-
malodzaranialudzkości”3.Owszem,Dpopulacjeludzkiebardzoróżnią
sięmiędzysobąrodzajemizakresemsamodyscypliny.Różnewarunki
społeczneoraz[ł]warunkifizyczneżyciaskłaniająwmniejszymlub
większymstopniudopewnejsamodyscypliny,bezktórejosiągnięcie
pewnychwartościstajesięwdanychwarunkachniemożliwe”4imato
związekzokresowoprzyjmowanąascezą,którejtrudnoprzypisaćwalor
dobrowolnejformysamodoskonaleniairozwojuwłasnychmożliwości.
JednakżeDwwielukulturachspotykamycelowećwiczeniesięwpewnej
określonejsamodyscyplinie.Ascezajestwięcwhistoriiludzkościzjawi-
skiempowszechnym”5iDma[ł]miejscejużwkulturachpierwotnych”6.
Jejznaczeniezpunktuwidzeniacharakterurozwojowegoiaproksyma-
tywniepojętejdoskonałości(wypracowywanejnadrodzedążeniadoniej)
polegananabywaniupewnychaksjologiczniecennychumiejętności,na
dojrzewaniuetycznymikształtowaniucharakteru.DZnanauwieluludów
inicjacjadożyciadorosłegobyłarodzajemświadectwauzyskaniapotrzeb-
nejsamodyscyplinyiumiejętnościpoddaniasięascezie”7,czylizdolności
wybraniaascezyjakostałegoelementudrogiżyciowejiskładnikapostę-
powaniaorazpoddaniasięjejdyscyplinującejwewnętrzniesile,która
usprawniataknaprawdęmożliwości,aniejeogranicza.Takiebowiem
Dzdyscyplinowaniemadoprowadzićdoduchowejwolności”8,niezależno-
ścimyślowejiwewnętrznejautonomii.
Ascezawyrabiadystanswstosunkudomożliwościdecyzyjnych,pre-
ferujeoszczędnośćoczekiwańiłagodziroszczenia,jednakniedladonio-
3A.Grzegorczyk,Życiejakowyzwanie,WydawnictwoIFiSPAN,Warszawa1995,
s.233-234.
4A.Grzegorczyk,Kulturaisamodyscyplinajakourzeczywistnienieczłowieczeństwa,
w:Humanizmekologiczny.Jakiejfilozofiipotrzebujeekologia.Ochronaprzyrodyaochrona
człowieka,red.L.Pawłowski,S.Zięba,PolitechnikaLubelska,Lublin1992,s.21.
5Ibidem.
6Z.Chlewiński,Ascezazpunktuwidzeniapsychologii,w:Asceza-odczłowieczenie
czyuczłowieczenie,red.W.Słomka,TowarzystwoNaukoweKatolickiegoUniwersytetu
Lubelskiego,Lublin1985,s.26.
7A.Grzegorczyk,Kulturaisamodyscyplinajakourzeczywistnienieczłowieczeństwa,
s.21.
8Z.Chlewiński,Ascezazpunktuwidzeniapsychologii,s.31.