Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
MartaStrumińska-Kutra,IzabelaKoładkiewicz
przypadkówdobadania5.Powinnytobyćtakieprzypadki,dziękiktórymznaj-
większymprawdopodobieństwemudasięzaobserwowaćinteresującenasme-
chanizmyczyzjawiska.Częstojakoprzedmiotbadańdobieranesąprzypadki
nietypowe,wyjątkowe,sprzecznezogólnieprzyjętymiopiniamiiujęciamiteo-
retycznymi.Poznawczawartośćanaliztegotypuwiążesięnietylkozzaspokoje-
niemciekawościwywołanejodmiennością.Wyjątki–wbrewpowiedzeniu–nie
potwierdzająreguł,leczpozwalająjezauważyć.Ogeneralizacjianalitycznej
możemyrównieżmówić,gdytworzymyteorięnapodstawieprzypadków6.
Studiaprzypadkuczęstokoncentrująsięnazdarzeniachbędących„ekspe-
rymentaminaturalnymi”(Hammersley,Atkinson2000),któretestująokreśloną
teorięisugerowaneprzezniązależności(zob.przykład1.2).Dobórprzypadków
znaczącychzteoretycznegopunktuwidzenia,umożliwiającygeneralizacjęana-
lityczną,jestnazywanyteoretycznymdobrempróby(Silverman2008).Bardziej
ogólniedobórtenmożnanazwaćstrategicznym(Flyvbjerg2006),kategorie
rządzącedoboremniezawszemająbowiemcharakterteoretyczny,leczmogą
odnosićsięnaprzykładdooczekiwańzwiązanychzzawartościąinformacyjną
przypadku.
Wielubadaczychciałobyodnieśćwynikiswoichbadańnietylkodoabstrak-
cyjnychzależności,lecztakżenadaćimpewienwalorprognostyczny.Wtym
celumożnazastosowaćnastępującestrategie(Hammersley1992;Hammersley,
Atkinson2000):
szacowanietypowościprzypadku,
wykorzystaniestosunkowodużejliczbypodobnychprzypadków,
odwołaniedomodeluanalitycznego(ramteoretycznych),zgodniezktó-
rymzdolnośćtworzeniauogólnieńjestobecnawkażdymprzypadku.
Szacowanietypowościprzypadkuodbywasięprzezporównanieodpowied-
nichcechzbadanychprzypadkówzcechamipopulacji,natematktórejchcemy
sięwypowiedzieć.Informacjetakiemogąbyćdostępnewoficjalnychstatysty-
kachlubinnychopracowaniach.Wramachtejstrategiimożnarównieżzapla-
nowaćbadanieankietowenawiększejpróbiepopulacji,doktórejnależybadany
przypadek(choćzpunktuwidzeniamożliwościpojedynczegostudentapiszą-
cegopracędyplomowąjesttomałorealne).Możnarównieżpołączyćwnikliwą
analizękilkuprzypadkówzbardziejpowierzchownąanaliząpozostałych.Innym
rozwiązaniemjestoszacowanieróżnorodnościpopulacji,natematktórejchcemy
5Jeżelipunktemwyjścianaszychbadańbyłozainteresowaniekonkretnymprzypadkiem(np.
organizacjąpozarządową),torozważanianadteoretycznymdoborempróbysąbezprzedmiotowe.
Niezmieniatojednakfaktu,żejesteśmyzobowiązanido„obudowania”naszegoprzypadkuramami
teoretycznymi,doktórychbędziemyodnosićuzyskanewynikibadań.
6Specyficznymrodzajemtegoprocesujestabdukcja–procestworzenianajlepiejpasujących
wyjaśnieńdlaokreślonegozbiorufaktów.Wieluautorówtwierdzi,żemożliwośćtworzeniatego
rodzajugeneralizacjijestpodstawowązaletąmetodystudiumprzypadku(Thomas2010).