Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
8
Wprowadzenie
tego,coonojużsamoumie.Żadenuczeńnieprzychodzibowiemdoszkołyta-
bularasa,alejestjednązconajmniejkilkunastuosóbwklasie,któreuogól-
niają,kontrolująiprzekształcająnowąwiedzęwstosunkudotej,jakąjużpo-
znałypozatymśrodowiskiem[...]”2.Dotychróżnicującychuwarunkowań
porozumiewaniasięnauczycielaiuczniadochodzizłożonośćprocesukomuni-
kacji,zdeterminowanegoprzezjegostrukturę,funkcjeijęzyk,jakopodstawo-
wegośrodkainarzędziakomunikacjiedukacyjnej.ZdaniemWojciechaKojsa,
otreściiprzebiegukomunikacjiedukacyjnejstanowiązarównocechynauczy-
cielaiucznia,jakinadrzędneceleizadaniajejstawiane3.Wtymkontekście
prymarnymodniesieniemkomunikacjiwedukacji,zwłaszczadladzieci,które
owąedukacjęrozpoczynają,jestukładdziecko1dorosły,któregoswoistąod-
mianą,wynikającąznadrzędnościcelówizadańedukacyjnych,jestporozumie-
waniesięuczniainauczyciela.
Komunikacjadzieckazdorosłymjestspecyficznymspotkaniemczłowieka
zczłowiekiem.Specyfikatapolegananakładaniusięnasiebiepodobieństwa
dowszelkiegotegotypuspotkańzodmiennością,wynikającązcechjego
uczestników.Podobieństwoodnieśćmożnadoswoistościkomunikacjiinterper-
sonalnej,którejwłaściwościcharakteryzujątakirodzajspotkania,czyliprzez
mówieniedoporozumiewaniasię.Odmiennośćzaśokreślonamożebyćprzezte
elementykomunikacji,któreodnosząsiędosferykontaktówmiędzyludzkich
waspektachrelacjiiwzajemnychoddziaływań,celukomunikacji,aprzede
wszystkimróżnicyintencjiidoświadczeńtkwiącychwświadomościdziecka
idorosłego.Niebezznaczeniawakciekomunikacjijestrównieżstrukturawy-
powiedzijęzykowych.JakokreślatoBarbaraBoniecka,odnoszącsiędopo-
tocznych,komunikacyjnychwypowiedzi,istotnawnichjestn[...]kwestia
kształtowaniasię[...]strukturywypowiedziwzależnościodstopnia[jej1
E.R.]spójnościzróżnymikomponentamiaktukomunikacji(komponentamisy-
tuacji).Tesąliczne:społeczne,fizyczne,merytoryczneitp.”4.Doświadczanie
komunikacji,któregouczestnikiemjestdziecko,mawięccharakterdynamiczny
iciągły,wktórymsytuacjetworząsięwrazzezmieniającymisiękomponenta-
mi,azmianatamożetworzyćnoweregułyiformyporozumiewaniasię.Zmien-
nośćregułużycia,przystałościjęzyka,tworzyzmiennośćsytuacjiporozumie-
waniasię.
2Por.B.Śliwerski:Wstęp.W:H.Retter:Komunikacjacodziennawpedagogice.
Przekł.M.Wojdak-Piątkowska,wstępioprac.B.Śliwerski.Gdańsk:Gdańskie
WydawnictwoPsychologiczne,2005,s.7.
3W.Kojs:Oniektórychwyznacznikachedukacyjnejipedagogicznejkomunikacji.W:Ko-
munikacja,dialog,edukacja.Red.W.Kojs,R.MrózekprzywspółudzialeŁ.Dawid.
Cz.1.Cieszyn:UniwersytetŚląski.FiliawCieszynie,1998,s.19.
4B.Boniecka:Lingwistykatekstu.Teoriaipraktyka.Lublin:WydawnictwoUniwersy-
tetuMariiCurie-Skłodowskiej,1999,s.8.