Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
38
Teoretyczneźródłaistotnedlawspółczesnejresocjalizacji
wzorcówreakcji,pojawiającychsięregularniewewczesnymdzieciństwie
imającychpoważneimplikacjewpóźniejszymżyciu.
Koncepcjaprzywiązaniawywarłaistotnywpływnakształtwspółczesnej
praktykispołecznejwzakresieopieki,wychowaniaiterapiidzieci.Zwłasz-
czadużymuznaniemcieszysięzałożeniemówiąceostałościiwrażliwejre-
aktywnościopiekuna,któresąfundamentalnymielementamizapewniający-
midzieckupoczuciebezpieczeństwa.Bowlbyprezentujetakżenegatywne
skutkiwynikającezzerwaniawięzizosobąopiekuna.Podstawowymiopie-
kunamidzieckasąjegorodzice,leczzazwyczajdziecimająwięcejosóbzna-
czących,kuktórymkierująswojezachowanieprzywiązaniowe.Osobytenie
sątraktowanejednakowo.Jużwokresieniemowlęcymzachowaniedziecka
wskazujenafaktróżnicowaniaotaczającychjeosób.Dowodemnatomoże
byćintensywnośćprotestu,jakiprzejawiadzieckowmomencieopuszczenia
goprzezkażdąztychosób.Dzieckowybierasobieosobygłówneidrugo-
planowespośródopiekującychsięnim.ZdaniemBowlby’ego(2007)przy-
wiązaniemożenastąpićwstosunkudoinnejosobyniżbiologicznamatka.
Jużwdrugimrokużyciawieleniemowlątkierujeswojezachowanieprzy-
wiązaniowekuwięcejniżjednejosobie,czyliopiekanaddzieckiemmoże
rozkładaćsięnakilkaosób.Naturalnyjestfakt,żepodstawowymobiektem
przywiązaniazazwyczajjestmatkadziecka,lecz-jakwynikazobserwacji
-rolętęzpowodzeniemmogąprzejmowaćinni.Oczywiścieosobazastępu-
jącamatkępowinnazachowywaćsięwstosunkudodzieckapomacierzyń-
skuiwówczasbędzieonotraktowałotęosobęjakswąbiologicznąmatkę
(Bowlby,2007).Relacjamacierzyńskaoznaczatuangażowaniesięopiekuna
wżyweinterakcjespołecznezdzieckiemigotowośćdoreagowanianajego
sygnałyipróbyzbliżenia.
PodstawowympojęciemwkoncepcjiBowlby’egojestpojęciewewnętrz-
nychmodelioperacyjnych.Stanowiąoneelementyosobowości,któremaga-
zynująwczesnedoświadczeniawrelacjizopiekunem.Kształtująznaczące
elementyobrazusiebieorazregulująprocesybudowaniabliskich,intym-
nychzwiązkówzinnymi(Bowlby,2007).Podstawowymzałożeniemkon-
cepcjiBowlby’egojesttwierdzenie,żewczesnedoświadczeniadzieckawin-
terakcjizopiekunemmająistotnywpływnadalszyprzebiegjegorozwoju.
Odpowiadająonezapowstaniewewnętrznychmodelioperacyjnych,które
stanowiąreprezentacjęzwiązkówprzywiązaniowych,powstałychmiędzy
dzieckiemafigurąprzywiązania.Modeletepośrednicząwregulacjiemocji
izachowania,atakżepozwalająprzewidywaćreakcjeinastawieniaotocze-
niawobecjednostki.Wewnętrznemodeleoperacyjnewykazująwzględną
stabilność,silniewpływająnasposóbpercepcjirzeczywistościprzezjed-
nostkęizczasemfunkcjonująwsposóbautomatyczny.Wswojejkoncepcji
Bowlbyszczególneznaczenienadajebezpiecznemuprzywiązaniudziecka