Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
Przedmowa
fliktzprzeżyciamiobowiązku(„muszętozrobić”,„odtegoniemogę
sięuchylić”,„zatojestemodpowiedzialny”).
Byćmożetrafnejestspostrzeżenie,żeludziponowoczesnych
charakteryzujeswoista„giętkośćprzystosowawcza”.Nieprzeszka-
dzaimonajednakwharmonijnymwspółdziałaniuiporozumiewa-
niusięnawetwtedy,kiedyichkontaktysąprzelotne,anawiązywane
związkitymczasoweipowierzchowne.Wodkrywanymprzezpro-
pagatorówponowoczesnościnowymkanoniekulturowym,któryma
sięcechowaćnietrwałościądoznań,niestałościądążeń,rozchwianiem
emocji,naskórkowościąkontaktów,niekonsekwencjąpostępowania
iwieloznacznościąwypowiadanychsądów,dajesięodczytaćdość
wyraźnywzór:posłuszeństwowstosunkudonowych,„ponowocze-
snychnorm”,ustalających,jaknależyprzeżywaćświatizachowywać
sięwśródludzi,jestniemniejszeaniżeliwobectychnorm,które
ponowoczesnośćpoprzedzały.Ponadtowedletych,którzyopisują
rzeczywistośćponowoczesną,zdajesięonaprzesiąkaćbliskością,po-
dobieństwem,równościąipoufałościąniezważającąnatradycyjne
dystansespołeczne.Wświecieponowoczesnymodbywasięciągła
cyrkulacjaprzelotnychról,statusówireputacji.
Tenwielobarwnywizerunekludzidoznającychwszystkiegojakby
mimochodemipołowicznie(łączniezwłasnąduchowościąicielesno-
ścią),aprobującychswojąchybotliwątożsamość,ustawicznieprzeży-
wającychepizodycznośćsiebieiwszystkiego,coichotacza,mabyć
wytworemtriumfującejsekularyzacjikultury.Społeczeństwopono-
woczesnetymjakobysięróżniodspołeczeństwwcześniejszych,że
brakujewnimduchowegocentrum,ośrodkaiogniwaspajającego
rozbieżnedążenia,konfliktoweinteresyikonkurencyjneinterpre-
tacjeczłowieczegolosu.Gdybynawetprzyjąć,żejesttotrafnieod-
czytanatendencjazarysowującychsięprzemianwewspółczesnych
społeczeństwach,nieuchylatopytaniaoto,jakiesiłyutrzymują
stosunkimiędzyludzkiewewzględnejrównowadzeicopowoduje,
żewwymiarzenietylkoponadlokalnym,lecztakżemiędzynaro-
dowymnastępujeintegracjaetniczna,językowa,politycznaiobycza-
jowa.Otóżwielewskazujenato,żeduchowynastrójobecnychczasów
(mniejszaoto,czynazwiemyjeponowoczesnymi,czyjakośinaczej)